-
61 labor
1.lābor, lapsus ( inf. parag. labier, Hor. Ep. 2, 1, 94; part. labundus, Att. ap. Non. 504, 31; Trag. Fragm. v. 570 Rib.), 3, v. dep. n. [cf. lăbo; Sanscr. lamb- (ramb-), to glide, fall], to move gently along a smooth surface, to fall, slide; to slide, slip, or glide down, to fall down, to sink as the beginning of a fall; constr. absol., or with ad, in, inter, per, sub, super, ab, de, ex, or with abl. alone.I.Lit.A.In gen.1.Of living beings:2.non squamoso labuntur ventre cerastae,
Prop. 3 (4), 22, 27:per sinus crebros et magna volumina labens,
Ov. M. 15, 721:pigraque labatur circa donaria serpens,
Ov. Am. 2, 13, 13:ille inter vestes et levia pectora lapsus volvitur,
Verg. A. 7, 349: (angues) in diversum lapsi, Jul. Obseq. 119.—Of floating:ut rate felice pacata per aequora labar,
Ov. H. 10, 65:dum Stygio gurgite labor,
id. M. 5, 504:tua labens navita aqua,
Prop. 2, 26 (3, 21), 8.—Of flying:tollunt se celeres, liquidumque per aera lapsae,
Verg. A. 6, 202:vade, age, nate, voca Zephyros et labere pennis,
id. ib. 4, 223:pennis lapsa per auras,
Ov. M. 8, 51:labere, nympha, polo,
Verg. A. 11, 588.—Of sinking, slipping down:labor, io! cara lumina conde manu,
Ov. A. A. 7, 342:labitur infelix (equus),
Verg. G. 3, 498; cf. Luc. 5, 799:labitur exsanguis,
Verg. A. 11, 818; 5, 181:super terram,
Ov. M. 13, 477:equo,
Hor. S. 2, 1, 15:temone,
Verg. A. 12, 470 [p. 1024] limite, Luc. 9, 712:in vulnera,
id. 7, 604:in colla mariti,
Val. Fl. 2, 425:alieno vulnere,
Luc. 2, 265:in rivo,
Cic. Fat. 3, 5:pondere lapsi pectoris arma sonant,
Luc. 7, 572.—Of gliding upwards: celeri fuga sub sidera,
Verg. A. 3, 243.—Of things:B.splendida signa videntur labier,
Lucr. 4, 445; Cic. Tusc. 4, 18, 42:umor in genas Furtim labitur,
Hor. C. 1, 13, 7:stellas Praecipites caelo labi,
Verg. G. 1, 366:perque genas lacrimae labuntur,
Ov. H. 7, 185; id. M. 2, 656:lapsi de fontibus amnes,
id. ib. 13, 954; cf.:catenae lapsae lacertis sponte sua,
id. ib. 3, 699:lapsuram domum subire,
about to tumble down, id. Ib. 511; Luc. 1, 25; cf.with cado: multa in silvis Lapsa cadunt folia,
Verg. A. 6, 310:ipsaque in Oceanum sidera lapsa cadunt,
Prop. 4 (5), 4, 64:lapsis repente saxis,
Tac. A. 4, 59:ab arbore ramus,
Ov. M. 3, 410.—Of the eyes, to fall, close:labentes, oculos condere,
Ov. Tr. 3, 3, 44:lumina,
Verg. A. 11, 818; Prop. 1, 10, 7; 2, 5, 17.—Transf.1.To glide away, glide along, slip or haste away: labitur uncta carina: volat super impetus undas, Enn. ap. Macr. S. 6, 1 (Ann. v. 379 Vahl.); so id. ap. Isid. Orig. 19, 1 (Ann. v. 476 Vahl.); cf.:2.labitur uncta vadis abies,
Verg. A. 8, 91; Cic. Ac. 1, 8, 31:sidera, quae vaga et mutabili ratione labuntur,
id. Univ. 10.—Esp., of a transition in discourse, to pass:a dispositione ad elocutionis praecepta labor,
Quint. 7, 10, 17.—To slip away, escape:II.lapsus custodiā,
Tac. A. 5, 10; 11, 31:e manibus custodientium lapsus,
Curt. 3, 13, 3; Prop. 1, 11, 5; Amm. 26, 3, 3.—Trop.A.In gen., to come or go gently or insensibly, to glide, glide or pass away:B.ilico res foras labitur,
Plaut. Trin. 2, 1, 21:brevitate et celeritate syllabarum labi putat verba proclivius,
Cic. Or. 57; 56:sed labor longius, ad propositum revertor,
id. Div. 2, 37, 79; id. Leg. 1, 19, 52:labitur occulte fallitque volubilis aetas,
Ov. Am. 1, 8, 49:labi somnum sensit in artus,
id. M. 11, 631:nostro illius labatur pectore vultus,
Verg. E. 1, 64.—In partic.1.Of speech, to die away, be lost, not be heard (very rare):2.ne adjectae voces laberentur atque errarent,
Cic. N. D. 2, 57, 114; cf. Sil. 7, 745.—Of time, to glide, pass away, elapse:3.eheu fugaces labuntur anni,
Hor. C. 2, 14, 2:anni tacite labentis origo,
Ov. F. 1, 65:labentia tempora,
id. Tr. 3, 11; id. F. 6, 771; id. Tr. 4, 10, 27:aetas labitur,
Tib. 1, 8, 48; cf.: labente officio, when the attendance or service is ended, Juv. 6, 203.—Pregn., to sink, incline, begin to fall, go to ruin, perish: quantis opibus, quibus de rebus lapsa fortuna accidat, Enn. ap. Cic. Tusc. 3, 19, 44 (Trag. v. 396 Vahl.); cf.:4.cetera nasci, occidere, fluere, labi,
Cic. Or. 3, 10:labentem et prope cadentem rem publicam fulcire,
id. Phil. 2, 21, 51:equitem Romanum labentem excepit, fulsit, sustinuit,
id. Rab. Post. 16, 43; id. Ep. ad Brut. 1, 18, 2:sustinuit labentem aciem Antonius,
Tac. H. 3, 23:vidi labentes acies,
Prop. 4 (5), 2, 53:eo citius lapsa res est,
Liv. 3, 33: mores lapsi sunt, id. praef.; Tac. A. 6, 50:fides lapsa,
Ov. H. 2, 102:labentur opes,
will be lost, Tib. 1, 6, 53:res,
Lucr. 4, 1117:hereditas lapsa est,
Dig. 4, 4, 11, § 5.—To slip or fall away from a thing, to lose it: hac spe lapsus, deceived or disappointed in this hope, Caes. B. G. 5, 55, 3:5.hoc munere,
Sil. 7, 740:facultatibus,
to lose one's property, become poor, Dig. 27, 8, 2, § 11; 26, 7, 9, § 1:mente,
to lose one's senses, go mad, Cels. 5, 26, 13; Suet. Aug. 48; cf.:lapsae mentis error,
Val. Max. 5, 3, 2.—Hence, lapsus, a, um, ruined, unfortunate, Prop. 1, 1, 25. —To fall into or upon, to come or turn to:6.labor eo, ut assentiar Epicuro,
Cic. Ac. 2, 45, 139; id. Att. 4, 5, 2:ad opinionem,
id. Ac. 2, 45, 138:in adulationem,
Tac. A. 4, 6:in gaudia,
Val. Fl. 6, 662:in vitium,
Hor. Ep. 2, 1, 94.—To fall into error, to be mistaken, to err, mistake, commit a fault:7.labi, errare, nescire, decipi et malum et turpe ducimus,
Cic. Off. 1, 6, 18:in aliqua re labi et cadere,
id. Brut. 49, 185:in minimis tenuissimisque rebus,
id. de Or. 1, 37, 169; id. Fam. 2, 7, 1:lapsus est per errorem suum,
id. Q. Fr. 3, 9, 8:consilio,... casu,
id. Agr. 2, 3, 6:propter inprudentiam,
Caes. B. G. 5, 3:in officio,
Cic. Tusc. 2, 4, 12:in verbo,
Ov. Am. 2, 8, 7:ne verbo quidem labi,
Plin. Ep. 2, 3:it vera ratione,
Lucr. 2, 176.—Esp., to fall away from the true faith, to become apostate (eccl. Lat.):2.lapsorum fratrum petulantia,
Cypr. Ep. 30, 1 al.lăbor (old form lăbos, like arbos, honos, etc., Plaut. Trin. 2, 1, 35; id. Truc. 2, 6, 40; Ter. Hec. 3, 1, 6; Varr. ap. Non. 487, 13; Cat. 55, 13; Sall. C. 7, 5; id. J. 100, 4; cf. Quint. 1, 4, 13), ōris, m. [Sanscr. root rabh, to grasp, ā-rabh, to undertake; Gr. alph- in êlphon, earned, alphêma, wages; Germ. Arbeit], labor, toil, exertion (cf.: contentio, opera).I.Lit.:B.ut ingenium est omnium Hominum a labore proclive ad libidinem,
Ter. And. 1, 1, 51:haud existimans quanto labore partum,
id. Phorm. 1, 1, 12:interest aliquid inter laborem et dolorem: sunt finitima omnino, sed tamen differt aliquid. Labor est functio quaedam vel animi vel corporis, gravioris operis et muneris: dolor autem motus asper in corpore alienus a sensibus,
Cic. Tusc. 2, 15, 35:corporis,
id. Cael. 17, 39:res est magni laboris,
id. de Or. 1, 33, 150:laborem sibi sumere et alteri imponere,
id. Mur. 18, 38:sumptum et laborem insumere in rem aliquam,
id. Inv. 2, 38, 113; cf. id. Verr. 2, 3, 98, § 227:multum operae laborisque consumere,
id. de Or. 1, 55, 234:laborem sustinere,
id. Att. 1, 17, 6:exantlare,
id. Ac. 2, 34, 108:suscipere,
id. Opt. Gen. Or. 5, 13:subire,
id. Att. 3, 15, 7:capere,
id. Rosc. Com. 16, 49:labores magnos excipere,
id. Brut. 69, 243:se in magnis laboribus exercere,
id. Arch. 11, 28:summi laboris esse,
capable of great exertion, Caes. B. G. 4, 2, 2:laborem levare alicui,
Cic. Or. 34, 120:detrahere,
id. Fam. 3, 6, 5:ex labore se reficere,
Caes. B. G. 3, 5; 5, 11:victus suppeditabatur sine labore,
Cic. Sest. 48, 103:non est quod existumes, ullam esse sine labore virtutem,
Sen. Vit. Beat. 25, 5; Suet. Ner. 52; Quint. 2, 12, 12; cf.:nullo labore,
Cic. Dom. 34, 91; id. Sest. 40, 87; id. Tusc. 2, 22, 51:quantum meruit labor,
Juv. 7, 216:reddere sua dona labori,
id. 16, 57:numerenter labores,
be valued, id. 9, 42.—In partic.1.Pregn., drudgery, hardship, fatigue, distress, trouble, pain, suffering (mostly poet. and late Lat.; syn. aerumna): decet id pati animo aequo;2.si id facietis, levior labos erit,
Plaut. Capt. 2, 1, 2:propter meum caput labores homini evenisse optumo,
id. ib. 5, 1, 25:cum labore magno et misere vivere,
id. Aul. prol. 14; id. Ps. 2, 4, 2:hoc evenit in labore atque in dolore,
id. ib. 2, 3, 20:vel in labore meo vel in honore,
Cic. Fam. 15, 18:Iliacos audire labores,
Verg. A. 4, 78:mox et frumentis labor additus, ut mala culmos Esset rubigo,
id. G. 1, 150:belli labores,
id. A. 11, 126; cf. id. ib. 2, 619;12, 727: labor militiae,
Juv. 16, 52:castrorum labores,
id. 14, 198:Lucinae labores,
Verg. G. 4, 340:cor de labore pectus tundit,
Plaut. Cas. 2, 6, 63:hoc medicamentum sine magno labore cadere cogit haemorrhoidas,
Scrib. 227:litterarius, = opus,
Aug. Conf. 9, 2;id. cont. Jul. 6, 21: meos labores legere,
id. de Don. Pers. 68.—Of sickness: valetudo crescit, accrescit labor. Plaut. Curc. 2, 1, 4:sulphurosi fontes labores nervorum reficiunt,
Vitr. 8, 3, 4.—Of danger:maximus autem earum (apium) labor est initio veris,
Col. 9, 13, 2.—Prov.:jucundi acti labores,
Cic. Fin. 2, 32, 105:suavis laborum est praeteritorum memoria,
id. ib. —Poet.a.Labores solis, eclipses of the sun, Verg. A. 1, 742 Forbig. ad loc.; so,b.defectus solis varios lunaeque labores,
id. G. 1, 478; Sil. 14, 378. —Of plants:3.hunc laborem perferre,
i. e. growth, Verg. G. 2, 343.—Personified: Lăbos, toil, in the lower world, Verg. A. 6, 277.—II.Meton., of the products of labor.a.Work, workmanship of an artist ( poet.):b.operum,
Verg. A. 1, 455:hic labor ille domūs,
id. ib. 6, 27:nec non Polycleti multus ubique labor,
Juv. 8, 104. —Of cultivated plants, crops, etc.:c.ruit arduus aether et pluvia ingenti sata laeta boumque labores Diluit,
Verg. G. 1, 325; cf.:haec cum sint hominumque boumque labores,
id. ib. 1, 118: Juppiter Grandine dilapidans hominumque boumque labores, Col. poët. 10, 330; Verg. A. 2, 284; 306.—Labores uteri, i. e. children, Claud. Rapt. Pros. 1, 193. -
62 Labos
1.lābor, lapsus ( inf. parag. labier, Hor. Ep. 2, 1, 94; part. labundus, Att. ap. Non. 504, 31; Trag. Fragm. v. 570 Rib.), 3, v. dep. n. [cf. lăbo; Sanscr. lamb- (ramb-), to glide, fall], to move gently along a smooth surface, to fall, slide; to slide, slip, or glide down, to fall down, to sink as the beginning of a fall; constr. absol., or with ad, in, inter, per, sub, super, ab, de, ex, or with abl. alone.I.Lit.A.In gen.1.Of living beings:2.non squamoso labuntur ventre cerastae,
Prop. 3 (4), 22, 27:per sinus crebros et magna volumina labens,
Ov. M. 15, 721:pigraque labatur circa donaria serpens,
Ov. Am. 2, 13, 13:ille inter vestes et levia pectora lapsus volvitur,
Verg. A. 7, 349: (angues) in diversum lapsi, Jul. Obseq. 119.—Of floating:ut rate felice pacata per aequora labar,
Ov. H. 10, 65:dum Stygio gurgite labor,
id. M. 5, 504:tua labens navita aqua,
Prop. 2, 26 (3, 21), 8.—Of flying:tollunt se celeres, liquidumque per aera lapsae,
Verg. A. 6, 202:vade, age, nate, voca Zephyros et labere pennis,
id. ib. 4, 223:pennis lapsa per auras,
Ov. M. 8, 51:labere, nympha, polo,
Verg. A. 11, 588.—Of sinking, slipping down:labor, io! cara lumina conde manu,
Ov. A. A. 7, 342:labitur infelix (equus),
Verg. G. 3, 498; cf. Luc. 5, 799:labitur exsanguis,
Verg. A. 11, 818; 5, 181:super terram,
Ov. M. 13, 477:equo,
Hor. S. 2, 1, 15:temone,
Verg. A. 12, 470 [p. 1024] limite, Luc. 9, 712:in vulnera,
id. 7, 604:in colla mariti,
Val. Fl. 2, 425:alieno vulnere,
Luc. 2, 265:in rivo,
Cic. Fat. 3, 5:pondere lapsi pectoris arma sonant,
Luc. 7, 572.—Of gliding upwards: celeri fuga sub sidera,
Verg. A. 3, 243.—Of things:B.splendida signa videntur labier,
Lucr. 4, 445; Cic. Tusc. 4, 18, 42:umor in genas Furtim labitur,
Hor. C. 1, 13, 7:stellas Praecipites caelo labi,
Verg. G. 1, 366:perque genas lacrimae labuntur,
Ov. H. 7, 185; id. M. 2, 656:lapsi de fontibus amnes,
id. ib. 13, 954; cf.:catenae lapsae lacertis sponte sua,
id. ib. 3, 699:lapsuram domum subire,
about to tumble down, id. Ib. 511; Luc. 1, 25; cf.with cado: multa in silvis Lapsa cadunt folia,
Verg. A. 6, 310:ipsaque in Oceanum sidera lapsa cadunt,
Prop. 4 (5), 4, 64:lapsis repente saxis,
Tac. A. 4, 59:ab arbore ramus,
Ov. M. 3, 410.—Of the eyes, to fall, close:labentes, oculos condere,
Ov. Tr. 3, 3, 44:lumina,
Verg. A. 11, 818; Prop. 1, 10, 7; 2, 5, 17.—Transf.1.To glide away, glide along, slip or haste away: labitur uncta carina: volat super impetus undas, Enn. ap. Macr. S. 6, 1 (Ann. v. 379 Vahl.); so id. ap. Isid. Orig. 19, 1 (Ann. v. 476 Vahl.); cf.:2.labitur uncta vadis abies,
Verg. A. 8, 91; Cic. Ac. 1, 8, 31:sidera, quae vaga et mutabili ratione labuntur,
id. Univ. 10.—Esp., of a transition in discourse, to pass:a dispositione ad elocutionis praecepta labor,
Quint. 7, 10, 17.—To slip away, escape:II.lapsus custodiā,
Tac. A. 5, 10; 11, 31:e manibus custodientium lapsus,
Curt. 3, 13, 3; Prop. 1, 11, 5; Amm. 26, 3, 3.—Trop.A.In gen., to come or go gently or insensibly, to glide, glide or pass away:B.ilico res foras labitur,
Plaut. Trin. 2, 1, 21:brevitate et celeritate syllabarum labi putat verba proclivius,
Cic. Or. 57; 56:sed labor longius, ad propositum revertor,
id. Div. 2, 37, 79; id. Leg. 1, 19, 52:labitur occulte fallitque volubilis aetas,
Ov. Am. 1, 8, 49:labi somnum sensit in artus,
id. M. 11, 631:nostro illius labatur pectore vultus,
Verg. E. 1, 64.—In partic.1.Of speech, to die away, be lost, not be heard (very rare):2.ne adjectae voces laberentur atque errarent,
Cic. N. D. 2, 57, 114; cf. Sil. 7, 745.—Of time, to glide, pass away, elapse:3.eheu fugaces labuntur anni,
Hor. C. 2, 14, 2:anni tacite labentis origo,
Ov. F. 1, 65:labentia tempora,
id. Tr. 3, 11; id. F. 6, 771; id. Tr. 4, 10, 27:aetas labitur,
Tib. 1, 8, 48; cf.: labente officio, when the attendance or service is ended, Juv. 6, 203.—Pregn., to sink, incline, begin to fall, go to ruin, perish: quantis opibus, quibus de rebus lapsa fortuna accidat, Enn. ap. Cic. Tusc. 3, 19, 44 (Trag. v. 396 Vahl.); cf.:4.cetera nasci, occidere, fluere, labi,
Cic. Or. 3, 10:labentem et prope cadentem rem publicam fulcire,
id. Phil. 2, 21, 51:equitem Romanum labentem excepit, fulsit, sustinuit,
id. Rab. Post. 16, 43; id. Ep. ad Brut. 1, 18, 2:sustinuit labentem aciem Antonius,
Tac. H. 3, 23:vidi labentes acies,
Prop. 4 (5), 2, 53:eo citius lapsa res est,
Liv. 3, 33: mores lapsi sunt, id. praef.; Tac. A. 6, 50:fides lapsa,
Ov. H. 2, 102:labentur opes,
will be lost, Tib. 1, 6, 53:res,
Lucr. 4, 1117:hereditas lapsa est,
Dig. 4, 4, 11, § 5.—To slip or fall away from a thing, to lose it: hac spe lapsus, deceived or disappointed in this hope, Caes. B. G. 5, 55, 3:5.hoc munere,
Sil. 7, 740:facultatibus,
to lose one's property, become poor, Dig. 27, 8, 2, § 11; 26, 7, 9, § 1:mente,
to lose one's senses, go mad, Cels. 5, 26, 13; Suet. Aug. 48; cf.:lapsae mentis error,
Val. Max. 5, 3, 2.—Hence, lapsus, a, um, ruined, unfortunate, Prop. 1, 1, 25. —To fall into or upon, to come or turn to:6.labor eo, ut assentiar Epicuro,
Cic. Ac. 2, 45, 139; id. Att. 4, 5, 2:ad opinionem,
id. Ac. 2, 45, 138:in adulationem,
Tac. A. 4, 6:in gaudia,
Val. Fl. 6, 662:in vitium,
Hor. Ep. 2, 1, 94.—To fall into error, to be mistaken, to err, mistake, commit a fault:7.labi, errare, nescire, decipi et malum et turpe ducimus,
Cic. Off. 1, 6, 18:in aliqua re labi et cadere,
id. Brut. 49, 185:in minimis tenuissimisque rebus,
id. de Or. 1, 37, 169; id. Fam. 2, 7, 1:lapsus est per errorem suum,
id. Q. Fr. 3, 9, 8:consilio,... casu,
id. Agr. 2, 3, 6:propter inprudentiam,
Caes. B. G. 5, 3:in officio,
Cic. Tusc. 2, 4, 12:in verbo,
Ov. Am. 2, 8, 7:ne verbo quidem labi,
Plin. Ep. 2, 3:it vera ratione,
Lucr. 2, 176.—Esp., to fall away from the true faith, to become apostate (eccl. Lat.):2.lapsorum fratrum petulantia,
Cypr. Ep. 30, 1 al.lăbor (old form lăbos, like arbos, honos, etc., Plaut. Trin. 2, 1, 35; id. Truc. 2, 6, 40; Ter. Hec. 3, 1, 6; Varr. ap. Non. 487, 13; Cat. 55, 13; Sall. C. 7, 5; id. J. 100, 4; cf. Quint. 1, 4, 13), ōris, m. [Sanscr. root rabh, to grasp, ā-rabh, to undertake; Gr. alph- in êlphon, earned, alphêma, wages; Germ. Arbeit], labor, toil, exertion (cf.: contentio, opera).I.Lit.:B.ut ingenium est omnium Hominum a labore proclive ad libidinem,
Ter. And. 1, 1, 51:haud existimans quanto labore partum,
id. Phorm. 1, 1, 12:interest aliquid inter laborem et dolorem: sunt finitima omnino, sed tamen differt aliquid. Labor est functio quaedam vel animi vel corporis, gravioris operis et muneris: dolor autem motus asper in corpore alienus a sensibus,
Cic. Tusc. 2, 15, 35:corporis,
id. Cael. 17, 39:res est magni laboris,
id. de Or. 1, 33, 150:laborem sibi sumere et alteri imponere,
id. Mur. 18, 38:sumptum et laborem insumere in rem aliquam,
id. Inv. 2, 38, 113; cf. id. Verr. 2, 3, 98, § 227:multum operae laborisque consumere,
id. de Or. 1, 55, 234:laborem sustinere,
id. Att. 1, 17, 6:exantlare,
id. Ac. 2, 34, 108:suscipere,
id. Opt. Gen. Or. 5, 13:subire,
id. Att. 3, 15, 7:capere,
id. Rosc. Com. 16, 49:labores magnos excipere,
id. Brut. 69, 243:se in magnis laboribus exercere,
id. Arch. 11, 28:summi laboris esse,
capable of great exertion, Caes. B. G. 4, 2, 2:laborem levare alicui,
Cic. Or. 34, 120:detrahere,
id. Fam. 3, 6, 5:ex labore se reficere,
Caes. B. G. 3, 5; 5, 11:victus suppeditabatur sine labore,
Cic. Sest. 48, 103:non est quod existumes, ullam esse sine labore virtutem,
Sen. Vit. Beat. 25, 5; Suet. Ner. 52; Quint. 2, 12, 12; cf.:nullo labore,
Cic. Dom. 34, 91; id. Sest. 40, 87; id. Tusc. 2, 22, 51:quantum meruit labor,
Juv. 7, 216:reddere sua dona labori,
id. 16, 57:numerenter labores,
be valued, id. 9, 42.—In partic.1.Pregn., drudgery, hardship, fatigue, distress, trouble, pain, suffering (mostly poet. and late Lat.; syn. aerumna): decet id pati animo aequo;2.si id facietis, levior labos erit,
Plaut. Capt. 2, 1, 2:propter meum caput labores homini evenisse optumo,
id. ib. 5, 1, 25:cum labore magno et misere vivere,
id. Aul. prol. 14; id. Ps. 2, 4, 2:hoc evenit in labore atque in dolore,
id. ib. 2, 3, 20:vel in labore meo vel in honore,
Cic. Fam. 15, 18:Iliacos audire labores,
Verg. A. 4, 78:mox et frumentis labor additus, ut mala culmos Esset rubigo,
id. G. 1, 150:belli labores,
id. A. 11, 126; cf. id. ib. 2, 619;12, 727: labor militiae,
Juv. 16, 52:castrorum labores,
id. 14, 198:Lucinae labores,
Verg. G. 4, 340:cor de labore pectus tundit,
Plaut. Cas. 2, 6, 63:hoc medicamentum sine magno labore cadere cogit haemorrhoidas,
Scrib. 227:litterarius, = opus,
Aug. Conf. 9, 2;id. cont. Jul. 6, 21: meos labores legere,
id. de Don. Pers. 68.—Of sickness: valetudo crescit, accrescit labor. Plaut. Curc. 2, 1, 4:sulphurosi fontes labores nervorum reficiunt,
Vitr. 8, 3, 4.—Of danger:maximus autem earum (apium) labor est initio veris,
Col. 9, 13, 2.—Prov.:jucundi acti labores,
Cic. Fin. 2, 32, 105:suavis laborum est praeteritorum memoria,
id. ib. —Poet.a.Labores solis, eclipses of the sun, Verg. A. 1, 742 Forbig. ad loc.; so,b.defectus solis varios lunaeque labores,
id. G. 1, 478; Sil. 14, 378. —Of plants:3.hunc laborem perferre,
i. e. growth, Verg. G. 2, 343.—Personified: Lăbos, toil, in the lower world, Verg. A. 6, 277.—II.Meton., of the products of labor.a.Work, workmanship of an artist ( poet.):b.operum,
Verg. A. 1, 455:hic labor ille domūs,
id. ib. 6, 27:nec non Polycleti multus ubique labor,
Juv. 8, 104. —Of cultivated plants, crops, etc.:c.ruit arduus aether et pluvia ingenti sata laeta boumque labores Diluit,
Verg. G. 1, 325; cf.:haec cum sint hominumque boumque labores,
id. ib. 1, 118: Juppiter Grandine dilapidans hominumque boumque labores, Col. poët. 10, 330; Verg. A. 2, 284; 306.—Labores uteri, i. e. children, Claud. Rapt. Pros. 1, 193. -
63 Lesbiacus
Lesbos ( - us), i (acc. Lesbum, Tac. A. 2, 54), f., = Lesbos, a celebrated island in the Ægean Sea, off the coast of Troy and Mysia, the birthplace of Pittacus, Alcæus, Arion, Sappho, and Theophrastus, and famous for its wine; now Mityleni:A.sed quam capiam civitatem cogito... Lesbumne,
Plaut. Merc. 3, 4, 62; Mel. 2, 7, 4; Plin. 5, 31, 39, § 139; Cic. Att. 9, 9, 2; Ov. M. 11, 55:nota,
Hor. Ep. 1, 11, 1.—Hence,Lesbĭăcus, a, um, adj., Lesbian: Lesbiaci libri, a work of Dicæarchus on the immortality of the soul (so called because the dialogues contained in it were held at Mitylene, in Lesbos), Cic. Tusc. 1, 31, 77: metrum, i. e. the Sapphic metre (because Sappho was a native of Lesbos), Sid. Ep. 9, 13 in carm. 1. —B.Lesbĭus, a, um, adj., = Lesbios, Lesbian:* C.civis,
i. e. Alcæus, Hor. C. 1, 32, 5:plectrum,
i. e. Alcaic, id. ib. 1, 26, 11:pes,
i. e. a lyric poem, id. ib. 4, 6, 35:Lesbia vates,
i. e. Sappho, Ov. Tr. 3, 7, 20:vinum,
Plin. 14, 7, 9, § 73; Gell. 13, 5; Prop. 1, 14, 2; Hor. Epod. 9, 34:marmor,
Plin. 36, 6, 5, § 44.—Also absol.: Lesbĭum, i, n., Lesbian wine, Hor. C. 1, 17, 21: Lesbium genus vasis caelati a Lesbis inventum, Paul. ex Fest. p. 115 Müll.—Lesbōus, a, um, adj., Lesbian: nec Polyhymnia Lesboum refugit tendere barbiton, the Lesbian lyre, i. e. lyric songs (like those of Alcæus and Sappho), Hor. C. 1, 1, 34.—D.Lesbĭ-as, ădis, f., = Lesbias, a Lesbian woman:E.Lesbiadum turba,
Ov. H. 15, 16:Lesbias,
a precious stone found in Lesbos, Plin. 37, 10, 62, § 171 (al. Lesbia).—Lesbis, ĭdis, adj. f., = Lesbis, Lesbian:Lesbida cum domino seu tulit ille lyram,
i. e. of Arion the Lesbian poet, Ov. F. 2, 82:Lesbi puella, vale,
id. H. 15, 100.— Subst., a Lesbian woman:Lesbides,
Ov. H. 15, 199. -
64 Lesbias
Lesbos ( - us), i (acc. Lesbum, Tac. A. 2, 54), f., = Lesbos, a celebrated island in the Ægean Sea, off the coast of Troy and Mysia, the birthplace of Pittacus, Alcæus, Arion, Sappho, and Theophrastus, and famous for its wine; now Mityleni:A.sed quam capiam civitatem cogito... Lesbumne,
Plaut. Merc. 3, 4, 62; Mel. 2, 7, 4; Plin. 5, 31, 39, § 139; Cic. Att. 9, 9, 2; Ov. M. 11, 55:nota,
Hor. Ep. 1, 11, 1.—Hence,Lesbĭăcus, a, um, adj., Lesbian: Lesbiaci libri, a work of Dicæarchus on the immortality of the soul (so called because the dialogues contained in it were held at Mitylene, in Lesbos), Cic. Tusc. 1, 31, 77: metrum, i. e. the Sapphic metre (because Sappho was a native of Lesbos), Sid. Ep. 9, 13 in carm. 1. —B.Lesbĭus, a, um, adj., = Lesbios, Lesbian:* C.civis,
i. e. Alcæus, Hor. C. 1, 32, 5:plectrum,
i. e. Alcaic, id. ib. 1, 26, 11:pes,
i. e. a lyric poem, id. ib. 4, 6, 35:Lesbia vates,
i. e. Sappho, Ov. Tr. 3, 7, 20:vinum,
Plin. 14, 7, 9, § 73; Gell. 13, 5; Prop. 1, 14, 2; Hor. Epod. 9, 34:marmor,
Plin. 36, 6, 5, § 44.—Also absol.: Lesbĭum, i, n., Lesbian wine, Hor. C. 1, 17, 21: Lesbium genus vasis caelati a Lesbis inventum, Paul. ex Fest. p. 115 Müll.—Lesbōus, a, um, adj., Lesbian: nec Polyhymnia Lesboum refugit tendere barbiton, the Lesbian lyre, i. e. lyric songs (like those of Alcæus and Sappho), Hor. C. 1, 1, 34.—D.Lesbĭ-as, ădis, f., = Lesbias, a Lesbian woman:E.Lesbiadum turba,
Ov. H. 15, 16:Lesbias,
a precious stone found in Lesbos, Plin. 37, 10, 62, § 171 (al. Lesbia).—Lesbis, ĭdis, adj. f., = Lesbis, Lesbian:Lesbida cum domino seu tulit ille lyram,
i. e. of Arion the Lesbian poet, Ov. F. 2, 82:Lesbi puella, vale,
id. H. 15, 100.— Subst., a Lesbian woman:Lesbides,
Ov. H. 15, 199. -
65 Lesbis
Lesbos ( - us), i (acc. Lesbum, Tac. A. 2, 54), f., = Lesbos, a celebrated island in the Ægean Sea, off the coast of Troy and Mysia, the birthplace of Pittacus, Alcæus, Arion, Sappho, and Theophrastus, and famous for its wine; now Mityleni:A.sed quam capiam civitatem cogito... Lesbumne,
Plaut. Merc. 3, 4, 62; Mel. 2, 7, 4; Plin. 5, 31, 39, § 139; Cic. Att. 9, 9, 2; Ov. M. 11, 55:nota,
Hor. Ep. 1, 11, 1.—Hence,Lesbĭăcus, a, um, adj., Lesbian: Lesbiaci libri, a work of Dicæarchus on the immortality of the soul (so called because the dialogues contained in it were held at Mitylene, in Lesbos), Cic. Tusc. 1, 31, 77: metrum, i. e. the Sapphic metre (because Sappho was a native of Lesbos), Sid. Ep. 9, 13 in carm. 1. —B.Lesbĭus, a, um, adj., = Lesbios, Lesbian:* C.civis,
i. e. Alcæus, Hor. C. 1, 32, 5:plectrum,
i. e. Alcaic, id. ib. 1, 26, 11:pes,
i. e. a lyric poem, id. ib. 4, 6, 35:Lesbia vates,
i. e. Sappho, Ov. Tr. 3, 7, 20:vinum,
Plin. 14, 7, 9, § 73; Gell. 13, 5; Prop. 1, 14, 2; Hor. Epod. 9, 34:marmor,
Plin. 36, 6, 5, § 44.—Also absol.: Lesbĭum, i, n., Lesbian wine, Hor. C. 1, 17, 21: Lesbium genus vasis caelati a Lesbis inventum, Paul. ex Fest. p. 115 Müll.—Lesbōus, a, um, adj., Lesbian: nec Polyhymnia Lesboum refugit tendere barbiton, the Lesbian lyre, i. e. lyric songs (like those of Alcæus and Sappho), Hor. C. 1, 1, 34.—D.Lesbĭ-as, ădis, f., = Lesbias, a Lesbian woman:E.Lesbiadum turba,
Ov. H. 15, 16:Lesbias,
a precious stone found in Lesbos, Plin. 37, 10, 62, § 171 (al. Lesbia).—Lesbis, ĭdis, adj. f., = Lesbis, Lesbian:Lesbida cum domino seu tulit ille lyram,
i. e. of Arion the Lesbian poet, Ov. F. 2, 82:Lesbi puella, vale,
id. H. 15, 100.— Subst., a Lesbian woman:Lesbides,
Ov. H. 15, 199. -
66 Lesbium
Lesbos ( - us), i (acc. Lesbum, Tac. A. 2, 54), f., = Lesbos, a celebrated island in the Ægean Sea, off the coast of Troy and Mysia, the birthplace of Pittacus, Alcæus, Arion, Sappho, and Theophrastus, and famous for its wine; now Mityleni:A.sed quam capiam civitatem cogito... Lesbumne,
Plaut. Merc. 3, 4, 62; Mel. 2, 7, 4; Plin. 5, 31, 39, § 139; Cic. Att. 9, 9, 2; Ov. M. 11, 55:nota,
Hor. Ep. 1, 11, 1.—Hence,Lesbĭăcus, a, um, adj., Lesbian: Lesbiaci libri, a work of Dicæarchus on the immortality of the soul (so called because the dialogues contained in it were held at Mitylene, in Lesbos), Cic. Tusc. 1, 31, 77: metrum, i. e. the Sapphic metre (because Sappho was a native of Lesbos), Sid. Ep. 9, 13 in carm. 1. —B.Lesbĭus, a, um, adj., = Lesbios, Lesbian:* C.civis,
i. e. Alcæus, Hor. C. 1, 32, 5:plectrum,
i. e. Alcaic, id. ib. 1, 26, 11:pes,
i. e. a lyric poem, id. ib. 4, 6, 35:Lesbia vates,
i. e. Sappho, Ov. Tr. 3, 7, 20:vinum,
Plin. 14, 7, 9, § 73; Gell. 13, 5; Prop. 1, 14, 2; Hor. Epod. 9, 34:marmor,
Plin. 36, 6, 5, § 44.—Also absol.: Lesbĭum, i, n., Lesbian wine, Hor. C. 1, 17, 21: Lesbium genus vasis caelati a Lesbis inventum, Paul. ex Fest. p. 115 Müll.—Lesbōus, a, um, adj., Lesbian: nec Polyhymnia Lesboum refugit tendere barbiton, the Lesbian lyre, i. e. lyric songs (like those of Alcæus and Sappho), Hor. C. 1, 1, 34.—D.Lesbĭ-as, ădis, f., = Lesbias, a Lesbian woman:E.Lesbiadum turba,
Ov. H. 15, 16:Lesbias,
a precious stone found in Lesbos, Plin. 37, 10, 62, § 171 (al. Lesbia).—Lesbis, ĭdis, adj. f., = Lesbis, Lesbian:Lesbida cum domino seu tulit ille lyram,
i. e. of Arion the Lesbian poet, Ov. F. 2, 82:Lesbi puella, vale,
id. H. 15, 100.— Subst., a Lesbian woman:Lesbides,
Ov. H. 15, 199. -
67 Lesbius
Lesbos ( - us), i (acc. Lesbum, Tac. A. 2, 54), f., = Lesbos, a celebrated island in the Ægean Sea, off the coast of Troy and Mysia, the birthplace of Pittacus, Alcæus, Arion, Sappho, and Theophrastus, and famous for its wine; now Mityleni:A.sed quam capiam civitatem cogito... Lesbumne,
Plaut. Merc. 3, 4, 62; Mel. 2, 7, 4; Plin. 5, 31, 39, § 139; Cic. Att. 9, 9, 2; Ov. M. 11, 55:nota,
Hor. Ep. 1, 11, 1.—Hence,Lesbĭăcus, a, um, adj., Lesbian: Lesbiaci libri, a work of Dicæarchus on the immortality of the soul (so called because the dialogues contained in it were held at Mitylene, in Lesbos), Cic. Tusc. 1, 31, 77: metrum, i. e. the Sapphic metre (because Sappho was a native of Lesbos), Sid. Ep. 9, 13 in carm. 1. —B.Lesbĭus, a, um, adj., = Lesbios, Lesbian:* C.civis,
i. e. Alcæus, Hor. C. 1, 32, 5:plectrum,
i. e. Alcaic, id. ib. 1, 26, 11:pes,
i. e. a lyric poem, id. ib. 4, 6, 35:Lesbia vates,
i. e. Sappho, Ov. Tr. 3, 7, 20:vinum,
Plin. 14, 7, 9, § 73; Gell. 13, 5; Prop. 1, 14, 2; Hor. Epod. 9, 34:marmor,
Plin. 36, 6, 5, § 44.—Also absol.: Lesbĭum, i, n., Lesbian wine, Hor. C. 1, 17, 21: Lesbium genus vasis caelati a Lesbis inventum, Paul. ex Fest. p. 115 Müll.—Lesbōus, a, um, adj., Lesbian: nec Polyhymnia Lesboum refugit tendere barbiton, the Lesbian lyre, i. e. lyric songs (like those of Alcæus and Sappho), Hor. C. 1, 1, 34.—D.Lesbĭ-as, ădis, f., = Lesbias, a Lesbian woman:E.Lesbiadum turba,
Ov. H. 15, 16:Lesbias,
a precious stone found in Lesbos, Plin. 37, 10, 62, § 171 (al. Lesbia).—Lesbis, ĭdis, adj. f., = Lesbis, Lesbian:Lesbida cum domino seu tulit ille lyram,
i. e. of Arion the Lesbian poet, Ov. F. 2, 82:Lesbi puella, vale,
id. H. 15, 100.— Subst., a Lesbian woman:Lesbides,
Ov. H. 15, 199. -
68 Lesbos
Lesbos ( - us), i (acc. Lesbum, Tac. A. 2, 54), f., = Lesbos, a celebrated island in the Ægean Sea, off the coast of Troy and Mysia, the birthplace of Pittacus, Alcæus, Arion, Sappho, and Theophrastus, and famous for its wine; now Mityleni:A.sed quam capiam civitatem cogito... Lesbumne,
Plaut. Merc. 3, 4, 62; Mel. 2, 7, 4; Plin. 5, 31, 39, § 139; Cic. Att. 9, 9, 2; Ov. M. 11, 55:nota,
Hor. Ep. 1, 11, 1.—Hence,Lesbĭăcus, a, um, adj., Lesbian: Lesbiaci libri, a work of Dicæarchus on the immortality of the soul (so called because the dialogues contained in it were held at Mitylene, in Lesbos), Cic. Tusc. 1, 31, 77: metrum, i. e. the Sapphic metre (because Sappho was a native of Lesbos), Sid. Ep. 9, 13 in carm. 1. —B.Lesbĭus, a, um, adj., = Lesbios, Lesbian:* C.civis,
i. e. Alcæus, Hor. C. 1, 32, 5:plectrum,
i. e. Alcaic, id. ib. 1, 26, 11:pes,
i. e. a lyric poem, id. ib. 4, 6, 35:Lesbia vates,
i. e. Sappho, Ov. Tr. 3, 7, 20:vinum,
Plin. 14, 7, 9, § 73; Gell. 13, 5; Prop. 1, 14, 2; Hor. Epod. 9, 34:marmor,
Plin. 36, 6, 5, § 44.—Also absol.: Lesbĭum, i, n., Lesbian wine, Hor. C. 1, 17, 21: Lesbium genus vasis caelati a Lesbis inventum, Paul. ex Fest. p. 115 Müll.—Lesbōus, a, um, adj., Lesbian: nec Polyhymnia Lesboum refugit tendere barbiton, the Lesbian lyre, i. e. lyric songs (like those of Alcæus and Sappho), Hor. C. 1, 1, 34.—D.Lesbĭ-as, ădis, f., = Lesbias, a Lesbian woman:E.Lesbiadum turba,
Ov. H. 15, 16:Lesbias,
a precious stone found in Lesbos, Plin. 37, 10, 62, § 171 (al. Lesbia).—Lesbis, ĭdis, adj. f., = Lesbis, Lesbian:Lesbida cum domino seu tulit ille lyram,
i. e. of Arion the Lesbian poet, Ov. F. 2, 82:Lesbi puella, vale,
id. H. 15, 100.— Subst., a Lesbian woman:Lesbides,
Ov. H. 15, 199. -
69 Lesbous
Lesbos ( - us), i (acc. Lesbum, Tac. A. 2, 54), f., = Lesbos, a celebrated island in the Ægean Sea, off the coast of Troy and Mysia, the birthplace of Pittacus, Alcæus, Arion, Sappho, and Theophrastus, and famous for its wine; now Mityleni:A.sed quam capiam civitatem cogito... Lesbumne,
Plaut. Merc. 3, 4, 62; Mel. 2, 7, 4; Plin. 5, 31, 39, § 139; Cic. Att. 9, 9, 2; Ov. M. 11, 55:nota,
Hor. Ep. 1, 11, 1.—Hence,Lesbĭăcus, a, um, adj., Lesbian: Lesbiaci libri, a work of Dicæarchus on the immortality of the soul (so called because the dialogues contained in it were held at Mitylene, in Lesbos), Cic. Tusc. 1, 31, 77: metrum, i. e. the Sapphic metre (because Sappho was a native of Lesbos), Sid. Ep. 9, 13 in carm. 1. —B.Lesbĭus, a, um, adj., = Lesbios, Lesbian:* C.civis,
i. e. Alcæus, Hor. C. 1, 32, 5:plectrum,
i. e. Alcaic, id. ib. 1, 26, 11:pes,
i. e. a lyric poem, id. ib. 4, 6, 35:Lesbia vates,
i. e. Sappho, Ov. Tr. 3, 7, 20:vinum,
Plin. 14, 7, 9, § 73; Gell. 13, 5; Prop. 1, 14, 2; Hor. Epod. 9, 34:marmor,
Plin. 36, 6, 5, § 44.—Also absol.: Lesbĭum, i, n., Lesbian wine, Hor. C. 1, 17, 21: Lesbium genus vasis caelati a Lesbis inventum, Paul. ex Fest. p. 115 Müll.—Lesbōus, a, um, adj., Lesbian: nec Polyhymnia Lesboum refugit tendere barbiton, the Lesbian lyre, i. e. lyric songs (like those of Alcæus and Sappho), Hor. C. 1, 1, 34.—D.Lesbĭ-as, ădis, f., = Lesbias, a Lesbian woman:E.Lesbiadum turba,
Ov. H. 15, 16:Lesbias,
a precious stone found in Lesbos, Plin. 37, 10, 62, § 171 (al. Lesbia).—Lesbis, ĭdis, adj. f., = Lesbis, Lesbian:Lesbida cum domino seu tulit ille lyram,
i. e. of Arion the Lesbian poet, Ov. F. 2, 82:Lesbi puella, vale,
id. H. 15, 100.— Subst., a Lesbian woman:Lesbides,
Ov. H. 15, 199. -
70 manus
1.mănus, ūs (dat. manu for manui:I.alternae manu,
Prop. 1, 11, 12; 2, 1, 60), f. [root man-, ma-, to measure; Sanscr. ma, measure, moon; cf. Germ. Mond, moon, and O. H. Germ. mund, hand; Angl.-Sax. mund], a hand.Lit.:II.quam vero aptas, quamque multarum artium ministras manus natura homini dedit!
Cic. N. D. 2, 60, 150:vas in manus sumere,
id. Verr. 2, 4, 27, § 62:Epicurum in manus sumere, i. e. scripta Epicuri,
id. Tusc. 2, 3, 8:pyxidem in manu tenere,
id. Cael. 26, 63:manum porrigere ad tradendum aliquid,
id. ib.:de manibus deponere,
to lay out of one's hands, lay down, id. Ac. 1, 1, 2. ponere, id. Q. Fr. 1, 1, 8:extorquere,
to wrest from one's hands, id. Cat. 1, 6, 13:e manibus dimittere,
to let go out of one's hands, id. Or. 30, 105: manum ad os apponere, i. e. to lay the finger on the lips in token of secrecy, Cael. ap. Cic. Fam. 8, 1, 4: alicui in manu esse, to be obvious, clear:neque mihi in manu Jugurtha qualis foret,
Sall. J. 14, 4:(feminas) in manu esse parentium, fratrum, virorum,
subject to, Liv. 34, 2, 11; cf.:minus filiae uxores sorores quibusdam in manu erunt,
id. 34, 7, 11: in manibus esse, to be in everybody's hands, to be well known:est in manibus oratio,
Cic. Lael. 25, 96:est in manibus laudatio,
id. Sen. 4, 12; id. Brut. 33, 125.—Also, to be near:hostes sunt in manibus,
near to us, close by us, upon us, Caes. B. G. 2, 19, 7; also, to be present: attendere, quae in manibus sunt, Brut. ap. Cic. Fam. 11, 13, 1; Verg. A. 10, 280: in manibus habere, to have in hand, to be engaged on a thing:omnia, quae in manibus habebam, abjeci,
Cic. Att. 13, 47, 1:habeo opus magnum in manibus,
id. Ac. 1, 1, 2:philosophi quamcunque rem habent in manibus, in eam, etc.,
id. Tusc. 5, 7, 18; id. Sen. 7, 22; id. Cael. 27, 65:milites bellum illud, quod erat in manibus, reliquisse,
id. Rep. 2, 37, 63; cf.:dum occasio in manibus esset,
Liv. 7, 36, 10:inimicorum in manibus mortuus est,
among, Cic. Inv. 1, 55, 108:manu tenere,
to know for certain, id. Brut. 80, 277.— Pass.:manibus teneri,
to be certain, evident, Cic. Sest. 32, 69: habere in manibus, to fondle, caress, make much of:sic in manibus (inimicum meum) habebant, sic fovebant, etc.,
id. Fam. 1, 9, 10:in manus venire,
to come to hand, id. Q. Fr. 2, 15, b, 1:proelium in manibus facere,
to fight at close quarters, Sall. J. 57, 4:ad manum habere,
to have at hand, have in readiness, Quint. 12, 5, 1:ad manum esse,
at hand, in hand, near, Liv. 9, 19: ad manum venire or accedere, to come hand to hand, come to close quarters:nonnumquam etiam res ad manus, atque ad pugnam veniebat,
Cic. Verr. 2, 5, 11, § 28; Nep. Eum. 5, 2; Liv. 2, 30:ut venere in manus,
Tac. A. 2, 80:ut ventum in manus,
id. H. 4, 71:adire manum alicui, v. 1. adeo: ad manum intueri aliquid,
at hand, close by, hard by, Plin. 35, 10, 36, § 97:prae manu or manibus,
at hand, in readiness, in hand, Plaut. Bacch. 4, 3, 10; App. M. 6, p. 180, 32; Ter. Ad. 5, 9, 23; Gell. 19, 8:quem servum ille habuit ad manum,
Cic. de Or. 3, 60, 225:servus a manu,
i. e. a scribe, secretary, Suet. Caes. 74:de manu dare,
to give with one's own hand, Lampr. Alex. Sev. 37: de manu in manum quippiam tradere, to deliver from hand to hand, i. e. with great care, Cic. Fam. 7, 5, 2: manum ferulae subducere, to take the hand from the rod, i. e. to be too old for the rod, Juv. 1, 15: e manu (for eminus; opp. cominus), from a distance: quae mea cominus machaera atque hasta hostibit e manu, Enn. ap. Fest. s. v. redhostire, p. 270 Müll. (Trag. v. 212 Vahl.): plenā manu, with a full or plentiful hand, bountifully, liberally:plenā manu dare,
abundantly, Sen. Ben. 1, 7, 2; id. Ep. 120, 10; id. ad Polyb. 9, 7;so trop.: Hortalus, quam plenā manu nostras laudes in astra sustulit,
Cic. Att. 2, 25, 1; so,plenis manibus pecuniam largiri,
Lact. 3, 16, 15; cf.:quemquam vacuis a se manibus abire pati,
Sen. Brev. Vit. 14, 5: manibus pedibusque aliquid facere (Greek pux kai lax), with hands and feet, i. e. with all one's power, with might and main, Ter. And. 1, 1, 134:per manus,
with the hands, Caes. B. G. 6, 37:per manus servulae,
by her assistance, Cic. Att. 1, 12, 3: per manus tradere, to deliver from hand to hand, from mouth to mouth, to hand down from father to son:traditae per manus religiones,
Liv. 5, 51: per manus, also, by force, by main force, forcibly:per manus libertatem retinere,
Sall. J. 31, 22: inter manus, in one's hands, under one's hands:agger inter manus proferebatur,
Caes. B. C. 2, 2:villa crescit inter manus,
Sen. Ep. 12, 1:nihil adhuc inter manus habui cui majorem sollicitudinem praestare deberem,
Plin. Ep. 2, 5, 2:scripta quae inter manus habes,
are occupied with, id. ib. 5, 5, 7.— Trop., palpable, evident:ante oculos interque manus sunt omnia vestras,
Verg. A. 11, 311; cf.:manus inter parentum,
id. ib. 2, 681: inter manus, also, in one's hands, in one's arms:abripite hunc intro actutum inter manus,
Plaut. Most. 2, 1, 38:e convivio auferri,
Cic. Verr. 2, 5, 11, § 28: sub manu and sub manum, at hand, near, readily, immediately, on the instant: Vocontii sub manu ut essent, Planc. ap. Cic. Fam. 10, 23, 2:quo celerius, ac sub manum annuntiari cognoscique posset, quid in provincia quāque gereretur, etc.,
Suet. Aug. 49; Sen. Ep. 71, 1: sub manus succedere, according to one's wish, [p. 1112] Plaut. Mil. 3, 2, 59: alicujus manu esse, to be from or by one's hand:epistulae quae quidem erant tua manu,
Cic. Att. 7, 2, 3; cf. id. ib. 8, 13, 1 (cf. II. C. infra): manu, with the hand, by hand, i. e. artificially, opp. to naturally, by nature: manu sata, i. e. by the hand of man, opp. to what grows wild. Caes. B. C. 3, 44:urbs manu munitissima,
Cic. Verr. 2, 2, 2, § 4:quaedam ingenia manu, quod aiunt, facienda sunt,
Sen. Ep. 52, 1:quidam et liberos ejurent et orbitatem manu faciant,
id. ad Marc. 19, 2: morbi, quos manu fecimus, i. e. which we produce by our own fault (e. g. by intemperance), Sen. Brev. Vit. 3, 3: oratio manu facta, artificial, elaborate, opp. to natural, simple, id. Ep. 115, 2: manu mederi, to be a surgeon, Cels. praef. 1: manibus aequis or manu aequā, with equal advantage:manibus aequis abscessum est,
Tac. A. 1, 63:aequā manu discedere,
to come off with equal advantage, Sall. C. 39, 4: manus afferre, to lay hands on; trop., to destroy or weaken:qui diutius torqueri patitur, quem protinus potest liberare, beneficio suo manus affert,
Sen. Ben. 2, 5, 3:manum inicere alicui,
to lay the hand on one, to detain, arrest him, Cic. Rosc. Com. 16, 48: manum dare, to give or lend a hand, to help, assist, Quint. 2, 3, 7: manus dare or dedere, to give the hands to be bound; hence, in gen., to give up, yield, surrender:perpende, et, si tibi vera videntur, Dede manus, aut, si falsum est, accingere contra,
Lucr. 2, 1043:fateor, manus vobis do,
Plaut. Pers. 5, 2, 72:donicum aut certe vicissent, aut victi manum dedissent,
Nep. Ham. 1; cf. Caes. B. G. 5, 31; Cic. Att. 2, 22, 2; Ov. H. 4, 14; 17, 260; Verg. A. 11, 568; Lact. 5, 1, 3:brevi manu,
immediately, without delay, Dig. 23, 3, 43, § 1:longā manu,
slowly, tediously, ib. 46, 3, 79: manum tollere, to raise the hand in token of an intention to yield, to yield, submit: cedo et tollo manum, Cic. Fragm. ap. Lact. 3, 28: manus tollere, to raise the hands in token of admiration or astonishment, Cic. Ac. 2, 19, 63: manus tendere ad aliquem, less freq. alicui, to stretch out the hands to one to implore assistance, Caes. B. G. 2, 13; Cic. Font. 17, 38:quae Romanis manus tendebant,
Caes. B. G. 7, 48:dextram Italiae,
Cic. Phil. 10, 4, 9:manu sternere aliquem,
with the sword, Verg. A. 9, 702: utrāque manu, with both hands, i. e. willingly, readily, Mart. 1, 16, 9:manus manum lavat,
one hand washes the other, one helps the other, Sen. Apoc. 9 fin.; Petr. c. 45, 13; Plin. 35, 10, 36, § 80: manum non vertere, not to turn the hand, prov. for to take no pains, make no effort:qui se fatentur virtutis causā ne manum quidem versuros fuisse,
Cic. Fin. 5, 31, 93; cf. App. Mag. p. 311.Transf.A.The hand as the instrument used in fight; hence, personal valor, bravery:2.ne usu manuque reliquorum opinionem fallent,
Caes. B. C. 3, 86:manu fortissimus,
Liv. 39, 40:manu fortis,
Nep. Dat. 1, 3:manu vincere,
Ov. M. 1, 448:manu capere urbes,
by force of arms, Sall. J. 5, 5:manum committere Teucris,
to fight, Verg. A. 12, 60; so,conserere manum,
Liv. 21, 39; 25, 11; 27, 33:conferre manum,
Liv. 10, 43; Verg. A. 12, 345:in proelia Ferre manum,
id. ib. 5, 403; cf.:et vice teli saevit nuda manus,
Juv. 15, 54.—Force, violence, fighting, close combat:B.res venit ad manus atque ad pugnam,
Cic. Verr. 2, 5, 11, § 28:venire ad manum,
Liv. 2, 30:accedere ad manum,
Nep. Eum. 5:in manus venire,
to come to an engagement, come to close quarters, Sall. J. 89, 2:pugna jam ad manus venerat,
Liv. 2, 46:non manu, neque vi,
force, violence, Sall. J. 31, 18; so Tac. Agr. 9.—Of the hand of an artist:C.manus extrema non accessit ejus operibus,
the last hand, the finishing touch, Cic. Brut. 33, 126: aptius a summā conspiciare manu, when you have given yourself the finishing touch, i. e. have completed your toilet, Ov. A. A. 3, 225:carmen nondum recepit ultimam manum,
has not yet received the last polish, Petr. 118.—Hence, extremam bello Imponere manum, to put the finishing hand to the war, to bring it to a close, Verg. A. 7, 573.—Prov.: manum de tabula, lit., the hand from the picture, i. e. enough, Cic. Fam. 7, 25, 1.—A hand, handwriting; in gen., work, workmanship:D.librarii manus,
Cic. Att. 8, 13, 1: Alexidis manum amabam, quod tam prope accedebat ad similitudinem tuae litterae, id. ib. 7, 2, 3:manum suam cognovit,
id. Cat. 3, 5, 12:propter emissam ab eis manum,
Dig. 22, 3, 15:Praxitelis manus, Scopaeque,
Mart. 4, 39, 3:artificum,
Verg. A. 1, 455.—For pars, a side:E.est ad hanc manum sacellum,
Ter. Ad. 4, 2, 37:a laeva conspicienda manu,
Ov. A. A. 3, 307. —In throwing dice, a stake: quas manus remisi, to throw up the stakes, Aug. ap. Suet. Aug. 71.—F.In fencing, a thrust, hit, blow:G.rectae, aversae, tectaeque manus,
Quint. 9, 1, 20:prima, secunda, tertia, quarta,
the prime, second, tierce, quart, id. 5, 13, 54.—The trunk of an elephant:H.manus etiam data elephantis,
Cic. N. D. 2, 47, 120; Curt. 8, 14, 27; Sil. 9, 628.—The fore-paws of bears, Plin. 8, 36, 54, § 130.—K.The branches on a tree:L.(platanus) cui lnnumerae manus,
Stat. S. 2, 3, 39:fraxineae,
Pall. Insit. 60.—In milit. lang.: ferreae manus, iron hooks with which an enemy's ship was grappled, grappling-irons:M.manus ferreas atque harpagones paraverant,
Caes. B. C. 1, 57:in advenientes hostium naves ferreas manus inicere,
Liv. 36, 44 fin.:manus ferreas excogitare,
Front. Strat. 2, 3, 24; Plin. 7, 56, 57, § 209; Curt. 4, 9, 2; Aur. Vict. Vir. Ill. 38; Luc. 3, 635.—Also milit., an armed force, corps of soldiers:2.si nova manus cum veteribus copiis se conjunxisset,
Caes. B. G. 1, 37:magnam manum conducere,
id. ib. 5, 27:Hasdrubalem propediem affore cum manu haudquaquam contemnenda,
Liv. 30, 7 fin.; id. 44, 27.—Beyond the milit. sphere, in gen., a body, host, number, company, multitude:N.Romam veniet cum magna manu,
Cic. Att. 16, 11, 6:evocatorum,
id. Fam. 15, 4, 3:manus ad Quirinalia paratur,
id. Q. Fr. 2, 3, 4; cf.:manum facere, copias parare,
id. Caecin. 12, 33:manus bonorum,
id. Q. Fr. 1, 2, 5, § 16:Judaeorum,
id. Fl. 28, 66:conjuratorum,
id. Cat. 1, 5, 12:bicorpor,
i. e. the Centaurs, id. Tusc. 2, 9, 22:purpuratorum et satellitum,
Liv. 42, 51:magna clientium,
Suet. Tib. 1:comitum,
Stat. S. 5, 3, 262:juvenum,
Verg. A. 6, 5.—Labor, hands, i. e. workmen:O.nos aera, manus, navalia demus,
Verg. A. 11, 329:quale manus addunt ebori decus,
id. ib. 1, 592.—Power:2.haec non sunt in nostra manu,
Cic. Fam. 14, 2, 3; cf.: in tua manu est, it rests with you, Cael. ap. Cic. Fam. 8, 6, 1:juxta deos in tua manu positum est,
Tac. H. 2, 76:victoria in manu nobis est,
depends on, Sall. C. 20, 10:in vostra manu situm,
id. J. 31; Plaut. Merc. 3, 4, 43:in manu esse mihi,
id. Trin. 1, 2, 67. —In partic., in jurid. lang., the legal power of a husband over his wife, the manus:P.in potestate quidem et masculi et feminae esse solent: in manum autem feminae tantum conveniunt. Olim itaque tribus modis in manum conveniebant: usu, farreo, coëmptione, etc.,
Gai. Inst. 1, 108 sq.; Cic. Fl. 34, 84 al.—Law t. t., manūs injectio, i. e. an arrest: per manus injectionem agebatur, Gai Inst. 4, 21: ob eam rem ego tibi sestertium X. milium judicati manus inicio, Vet. Form. ap. Gai. ib.2.mānus, i. q. bonus, Varr. L. L. 6, 2, 4; Macr. S. 1, 3, 13; Isid. 5, 30, 14; Serv. Verg. A. 1, 139; 2, 286; v. ‡ cerus manus. -
71 materio
mātĕrĭo (no perf.), ātum, 1, v. a. [id.], to build of wood (rare but class.):eaque aedificia minime sunt materianda propter incendia,
Vitr. 5, 12, 7:aedes male materiatae,
of bad wood-work, Cic. Off. 3, 13, 54. -
72 militia
mīlĭtĭa, ae (-āi, Lucr. 1, 29), f. [id.], military service, warfare, war.I.Lit.:B.in militiae disciplinam profectus est,
Cic. Imp. Pomp. 10, 28:militiam subterfugere,
id. Off. 3, 26, 97:ferre,
Hor. Ep. 1, 18, 55:tolerare,
Verg. A. 8, 516:munus militiae sustinere,
Caes. B. G. 6, 18:militiae vacatio,
exemption from military service, id. ib. 6, 14:militiae magna scientia,
Sall. J. 63, 2:militiam discere,
id. C. 7, 4:praeclara,
Vell. 2, 5, 1:Pompeii,
id. 2, 40, 1:adversus Graecos,
Just. 20, 1, 3:lentas militias,
Tib. 1, 3, 82:Cimbrica Teutonicaque,
Vell. 2, 120, 1:militiae honorem,
military honors, Juv. 7, 88.—Esp.1.Abl. militiā, in war, opp. togā, in peace, Juv. 10, 9.—2.Gen. militiae, in military service, or on a campaign, in the field; freq. in phrase: domi militiaeque, at home and abroad, at home and with the army:C.quorum virtus fuerat domi militiaeque cognita,
Cic. Tusc. 5, 19, 55; cf.:et domi et militiae,
id. de Or. 3, 33, 134:militiae domique,
Liv. 7, 32:militiae et domi,
Ter. Ad. 3, 5, 49.—Also without domi, Cic. Leg. 3, 3, 6; Sall. J. 84, 2; Tac. H. 2, 5.—Trop., of love:II.at confidentia militia illa militatur multo magis quam pondere,
Plaut. Pers. 2, 2, 50;so of an inattentive lover: pro infrequente eum mittat militiā domum,
id. Truc. 2, 1, 19.—Transf.A.Military spirit, courage, bravery:B.virilis militiae uxor,
Flor. 4, 5.—Concr., the soldiery, military (syn.:C.milites, exercitus, copiae): hic pars militiae, dux erat ille ducum,
Ov. H. 8, 46:Romanae militiae decus,
Val. Max. 1, 6, 11:cum omni militiā interficitur,
Just. 32, 2, 2; Plin. 4, 14, 27, § 97:qua (lex) maxima apud eos vis cogendae militiae erat,
Liv. 4, 26, 3: magister militiae, general, id. 22, 23, 2:caelestis,
Vulg. Luc. 2, 13.—So trop.:militia caeli,
i. e. the heavenly bodies, Vulg. Act. 7, 42; id. Deut. 17, 3.—A civil service, office, profession, employment, esp. a laborious one:D.hanc urbanam militiam respondendi, scribendi, etc.,
Cic. Mur. 9, 19:haec mea militia est,
Ov. F. 2, 9.—Of swallows building their nests:eaque militia illis cum anno redit semper,
Plin. 10, 33, 49, § 95.—Any special work of difficulty, requiring a great effort:E.completa est militia ejus,
Vulg. Isa. 40, 2:arma militiae nostrae non carnalia,
id. 2 Cor. 10, 4:bona,
id. 1 Tim. 1, 18.—Under the emperors (like miles), an office or employment at court, Prud. Cath. 19; Cod. Just. 3, 25. -
73 oeconomicus
oecŏnŏmĭcus, a, um, adj., = oikonomikos.I.Of or relating to domestic economy; subst.: oecŏnŏmĭcus, i, m., a work of Xenophon on domestic economy. in eo libro, qui Oeconomicus inscribitur, Cic. Off. 2, 24, 87; Gell. 15, 5, 8.—II.Of or belonging to a proper (oratorical) division or arrangement; orderly, methodical:oeconomica totius causae dispositio,
Quint. 7, 10, 11. -
74 opifex
ŏpĭfex, ĭcis, comm. [opus-facio], one who does a work.I. A.In gen.:B.opifex aedificatorque mundi deus,
Cic. N. D. 1, 8, 18:rerum or aeternus,
Col. 3, 10, 10; cf.:opifex natura,
Plin. 31, 1, 1, § 1:calor,
Lact. 2, 9, 22:sylvestres apes,
Varr. R. R. 3, 16.—In partic., a workman, mechanic, artist, artisan, etc.:II.opifices omnes in sordidā arte versantur,
Cic. Off. 1, 42, 150; cf. id. N. D. 2, 60, 150; id. Fl. 8, 18; id. Rep. 1, 22, 35:opifices atque servitia,
Sall. C. 50, 1:hoc (instrumento) ego non artem credo egere, sed artificem,
Quint. 2, 21, 24.—Trop.:verborum,
Cic. Tusc. 5, 12, 34: dicens esse rhetoricen persuadendi opificem, id est peithous dêmiourgon, Quint. 2, 15, 4.— Poet. with inf.:mire opifex... marem strepitum fidis intendisse Latinae,
Pers. 6, 3. -
75 praecia
1.praecĭa, ae, m. [prae-cieo], a public crier or herald who preceded the flamen and bade the artisans leave off their work for a while, in order not to desecrate the solemnities, Paul. ex Fest. p. 224 Müll.; App. M. 11, p. 261, 28 (acc. to conject.;2.codd. plerique).—They were also called praeciamitatores,
Fest. p. 249 Müll. (acc. to Müller, observation on praecia, p. 224, a, praeciamitatores is perhaps corrupted from praeciaminatores, which is formed from praeciaminare, a lengthened form for praeciare, from praecia; but the word was more probably corrupted at an early period from praeclamitatores).praecĭa, v. preciae. -
76 scribo
scrībo, psi, ptum, 3 ( perf. sync. scripsti, Plaut. As. 4, 1, 57: scripstis, Enn. ap. Non. 153, 28, or Trag. v. 239 Vahl.; inf. scripse, Aus. Sept. Sap. Lud. 1; cf. 2. dico init.), v. a. [root skrabh-, to dig; whence, Gr. graphô; Lat. scrobis, scrofa; cf. Germ. schreiben], prop., to scratch, grave, engrave with a sharp point; hence,I.In gen.A.Lit., to write, draw, or otherwise make lines, letters, figures, etc. (cf. scalpo):B.in libro cum scribuntur calamo litterae,
Plaut. Ps. 1, 5, 131; cf. id. Bacch. 4, 4, 76 sq.:litteras, tabellas,
id. Ps. 1, 1, 28:(littera M) etiamsi scribitur, tamen parum exprimitur,
Quint. 9, 4, 40; cf. id. 1, 7, 28:nostri praeceptores cervum servumque u et o litteris scripserunt,
id. 1, 7, 26; cf. id. 1, 7, 4; 1, 7, 20; 1, 7, 30; 12, 10, 28;12, 10, 30: terra in augurum libris scripta cum r uno,
Varr. L. L. 5, § 21 Müll.:hic carmen mediā scribe columnā,
Prop. 4 (5), 7, 83; cf.:scribitur vestris Cynthia corticibus,
id. 1, 18, 22; Ov. M. 9, 527; Luc. 2, 343:in aquā,
Cat. 68, 4; cf.also: fac lapis his scriptus stet super ossa notis: hic jacet, etc.,
Tib. 1, 3, 54 (but the better reading is inscriptis):scribere decore,
to write a good hand, Amm. 30, 9, 4:erat scriptum ipsius manu,
Cic. Cat. 3, 5, 10:suā manu scripsit,
Liv. 37, 10.—Of drawing, etc.:si quis fugitivo stigmata scripserit,
has branded a runaway, Quint. 7, 4, 14; cf.: charaxat ambas ungulis scribentibus genas, Prud. steph. 10, 557:totius vobis Frontem tabernae scipionibus scribam,
Cat. 37, 10:(Diodotus Stoicus) geometriae munus tuebatur, verbis praecipiens discentibus, unde, quo quamque lineam scriberent,
Cic. Tusc. 5, 39, 113:ut formam (porticus) secundum rationem loci scribas,
draw, design, Plin. Ep. 9, 39, 5; Stat. S. 1, 3, 9:quae Attalicis variata per artem Aulaeis scribuntur acu,
i. e. are embroidered, Sil. 14, 660:scripto radiat Germanicus auro, i. e. sculpto,
Juv. 6, 205; cf. Mart. 11, 5, 3.—Trop.: memor essem? etiam nunc mihi Scripta illa dicta sunt in animo Chrysidis De Glycerio, graven, imprinted (syn.:II.inscripta, insculpta),
Ter. And. 1, 5, 48:arva sanguineo scribit rutilantia gyro,
Stat. Th. 11, 514.—In partic., with the accessory idea of intellectual action, of written composition of every kind, to write, write down, compose, describe, depict; to draw up, communicate, announce in writing (syn.: compono, perscribo).(α).With acc.:(β).quoniam de re publicā multa quaesierint et scripserint,
Cic. Rep. 1, 7, 12:Cn. Aufidius praetorius (caecus) Graecam scribebat historiam,
id. Tusc. 5, 38, 112; so,historiam,
id. de Or. 2, 12, 51; id. Brut. 75, 262:bellum,
Liv. 21, 1:res gestas,
Hor. A. P. 74; id. Ep. 1, 3, 7 al.:librum de rebus rusticis,
Cic. Sen. 15, 54:scripsi etiam versibus tres libros de temporibus meis,
id. Fam. 1, 9, 23:in Catone Majore, qui est scriptus ad te de senectute,
id. Lael. 1, 4:carmen in aliquem,
id. de Or. 2, 86, 352:Furius defensionem causae suae scripsit,
id. Verr. 2, 5, 43, § 112; cf. Quint. 2, 15, 29:libellos,
Ov. Tr. 5, 12, 61; id. P. 4, 13, 19:notas,
id. ib. 3, 2, 90:Diphilus Hanc (fabulam) Graece scripsit,
Plaut. Cas. prol. 33; Ter. Heaut. prol. 43; id. Hec. prol. 6 (cf. also infra, d):versus,
Lucr. 1, 24; Hor. S. 1, 9, 23; 1, 10, 60:carmina,
id. ib. 2, 5, 74; id. Ep. 1, 19, 3:poëmata,
id. ib. 2, 2, 66 et saep.; cf.: scripsere alii rem Versibus, Enn. ap. Cic. Brut. 19, 76 (Ann. v. 221 Vahl.):formam et situm agri alicui,
to describe, Hor. Ep. 1, 16, 4 et saep.—Of written communications, letters, etc.:epistulis tuis perdiligenter scriptis,
Cic. Att. 1, 11, 1; cf. Planc. ap. Cic. Fam. 10, 4, 1:haec scripsi properans,
Cic. Att. 2, 19, 5:litteras, quas ad Pompeium scripsi, tibi misi,
id. ib. 3, 9, 3:litterae extemplo Romam scriptae,
Liv. 41, 16:plura ad te scribam, si, etc.,
Cic. Att. 11, 10, 3:scriberem ad te de hoc plura, si Romae esses,
id. ib. 6, 4, 11:haec ad te scripsi verbosius,
id. Fam. 7, 3, 5:scriptā jam epistulā superiore,
id. ib. 1, 9, 26:non quo haberem, quod tibi scriberem,
id. Att. 4, 4, a:epistulam,
Plin. Ep. 7, 9, 8 et saep.:scribere salutem,
to send a greeting, Plaut. Bacch. 4, 9, 77; cf.:laudes atque gratias populo Romano,
Gell. 3, 8, 5.—With a personal object:nullos habeo scriptos (homines), memini tamen,
written down, Plaut. Mil. 1, 1, 48:per eum Marium, quem scripsissem,
Cic. Att. 12, 49, 1: quis Martem digne scripserit aut...Merionem aut...Tydiden? who could depict, represent, etc., Hor. C. 1, 6, 14; id. S. 2, 1, 16; cf. in the pass.:scriberis Vario fortis et hostium Victor,
id. C. 1, 6, 1.—With two acc.: cum auctor pugnae se A. Cornelium Cossum consulem scripserit, subscribed himself, declared himself in the inscription to be, Liv. 4, 20, 11.—With object-clause:(γ).in foribus scribat occupatum esse se,
Plaut. As. 4, 1, 15:ut Africanum avum meum scribit Cato solitum esse dicere,
Cic. Rep. 1, 17, 27; id. Att. 1, 8, 1; cf.:Romae quod scribis sileri, ita putabam,
id. ib. 2, 13, 2:quod ad te scripseram me in Epiro futurum,
id. ib. 3, 13, 1:Graeceius ad me scripsit, C. Cassium sibi scripsisse, homines comparari, qui, etc.,
id. ib. 15, 8, 2:Cicero quodam loco scribit, id esse optimum, etc.,
Quint. 11, 1, 92:post paulo scribit, sibi millia quinque Esse domi chlamydum,
Hor. Ep. 1, 6, 43 et saep.—In pass., with nom. or acc.:eadem haec avis scribitur conchis se solere complere, etc.,
Cic. N. D. 2, 49, 125: scribitur nobis, magnam veteranorum multitudinem Romam convenisse jam, etc., Brut. et Cass. ap. Cic. Fam. 11, 2, 1:scriptum est item, quaesivisse (Socratem), quid esset,
Cic. Div. 1, 54, 123.—With rel.-clause:(δ).nec scribis, quam ad diem te exspectemus,
Cic. Att. 3, 7, 1:scribe aliquando ad nos, quid agas,
id. Fam. 7, 12, 2:ad me Valerius scripsit... quem ad modum ducta esses, etc.,
id. ib. 14, 2, 2.—Absol.:B.quo (Platone) nemo in scribendo praestantior fuit,
Cic. Rep. 2, 11, 21; cf. id. ib. 3, 8, 13:Demophilus scripsit, Marcus vortit barbare,
Plaut. As. prol. 11; id. Trin. prol. 19:poëta quom primum ad scribendum animum appulit,
Ter. And. prol. 1; id. Heaut. prol. 7:sumite materiem vestris, qui scribitis, aequam Viribus,
Hor. A. P. 38:sic raro scribis, ut toto non quater anno Membranam poscas,
id. S. 2, 3, 1 et saep.:Samiae, ut ibi (i. e. in oratione) scribit Laelius, capedines,
Cic. Rep. 6, 2, 11; cf. id. ib. 1, 16, 25:ut, quemadmodum scribit ille, cottidiano, etc.,
id. ib. 6, 2, 8:denique non video de tot scribentibus unum,
Ov. Tr. 2, 495.—So freq. of written communications, letters; usually with ad aliquem (less freq. alicui) or de aliquā re:tv si, ut scribis, Kal. Jun. Romā profectus es, etc.,
Cic. Att. 3, 9, 3:ego te, ut scribis, cito videbo,
id. ib. 3, 27:nihil habeo, quod ad te scribam, scribo tamen, non ut te delectem, etc.,
id. ib. 14, 12, 3:senatusconsultum si erit factum, scribes ad me,
id. ib. 5, 4, 2; cf.:scripsi etiam ad Camillum, ad Lamiam,
id. ib. 5, 8, 3:in quā (epistulā) de agro Campano scribis,
id. ib. 2, 16, 11:ut nuper me scis scripsisse ad te de Varronis erga me officio, etc.,
id. ib. 2, 25, 1; cf.:Hermae tui Pentelici, de quibus ad me scripsisti,
id. ib. 1, 8, 2; 1, 9, 2 et saep.— With ut, ne, etc.:velim domum ad te scribas, ut mihi tui libri pateant,
Cic. Att. 4, 14, 1:ad me scriberet, ut in Italiam quam primum venirem,
id. ib. 11, 7, 2; 5, 11, 6.— With dat.:consules Fulvio, ut ex Falisco, Postumio, ut ex Vaticano exercitum ad Clusium admoveant, scribunt,
Liv. 10, 27; 42, 27; Tac. A. 1, 29.—With ne:Scipioni scribendum, ne bellum remitteret,
Liv. 30, 23.—With simple subj.:scribit Labieno, si rei publicae commodo facere posset, cum legione ad fines Nerviorum veniat,
Caes. B. G. 5, 46 fin. —In Tac. also, with inf.:scribitur tetrarchis ac regibus, jussis Corbulonis obsequi,
Tac. A. 15, 25 fin. —In eccl. Lat. as a formula of quotation from the Scriptures:scriptum est,
i. e. it is said in Holy Writ, Vulg. Matt. 4, 4; id. Luc. 19, 46; id. Rom. 11, 8 et saep.—Publicists', milit., jurid., and business t. t., of written plans, drafts, and other writings of various import.1.Publicists' t. t., to draw up, draught a law, decree, treaty, etc.:2.quod proditum memoria est, X. viros, qui leges scripserint, etc.,
Cic. Rep. 2, 31, 54; so,leges,
id. ib. 2, 36, 61; 2, 10, 18; id. Rosc. Am. 25, 70; id. de Or. 1, 19, 86; id. Inv. 1, 38, 68 al.; cf.in a transf. signif.: cui non apparet, inopiam et miseriam civitatis istam legem scripsisse, etc.,
Liv. 34, 6 fin.; and:testamentum, quod pietas, fides, pudor scripsit,
Plin. Ep. 8, 18, 7:haec senatusconsulta non ignoro ab amicissimis ejus, cujus de honore agitur, scribi solere,
Cic. Fam. 15, 6, 2.—So very freq.: senatusconsulto scribendo, or simply scribendo adesse, or also, ad scribendum esse, to witness the drawing up of a decree of the Senate; to subscribe it: erat nobis dictum, te existimare, alicui senatusconsulto, quod contra dignitatem tuam fieret, scribendo Lamiam [p. 1648] affuisse, qui omnino consulibus illis numquam fuit ad scribendum, Cic. Fam. 12, 29, 2 Orell. N. cr.; cf.: senatusconsulta scribuntur apud familiarem meum (i. e. Caesarem). Et quidem cum in mentem venit (Caesari), ponor ad scribendum (i. e. he adds my signature to it), id. ib. 9, 15, 4:quod me esse ad scribendum vides,
id. Att. 1, 19, 9; id. Fam. 9, 15, 3: S. C. auctoritas. Pridie Kal. Octob. in aede Apollinis scrib. affuerunt L. Domitius, etc., an official formula ap. Cic. Fam. 8, 8, 5 sq. (v. assum):Boeotorum gentem numquam ad scribendum amicitiae foedus adduci potuisse,
to make, enter into, conclude, Liv. 42, 12.—Milit. t. t.: scribere milites (legiones, supplementum, etc.), to enlist, enroll, levy:b.milites,
Sall. J. 43, 3:legiones,
id. C. 32, 1:exercitui supplementum,
id. J. 39, 2:supplementum legionibus,
Cic. Fam. 3, 3, 1; Liv. 8, 8:exercitum,
id. 4, 43; 9, 8; 9, 19:equites,
id. 10, 25; 21, 40; 35, 20:socios navales,
id. 37, 2; so, too: sex milia colonorum Albam in Aequos, to enroll for the purpose of sending, to send, id. 10, 1:socios scribere in urbem,
id. 4, 11, 4.—Poet., transf.:3.scribe tui gregis hunc,
enroll him among your retinue, Hor. Ep. 1, 9, 13.—Jurid. and business t. t.: dicam scribere (alicui), like dikên graphein tini, to bring an action in writing against any one (v. dica); of a lawyer, to draw up legal instruments (complaints or charges, contracts, wills, etc.):A.Servius hanc urbanam militiam respondendi, scribendi, cavendi secutus est,
Cic. Mur. 9, 19; id. Fam. 7, 14 Manut.; cf. id. Leg. 1, 4, 14:omnia testamenta tu scribes unus,
id. de Or. 2, 6, 24; Dig. 28, 2, 25.—Hence, transf., with a personal object: aliquem heredem, to appoint or designate any one as heir:testamentum palam fecerat et illum heredem et me scripserat,
Cic. Mil. 18, 48; cf.:in testamento Ptolemaei patris heredes erant scripti, etc.,
Caes. B. C. 3, 108:quem Micipsa testamento secundum heredem scripsit,
Sall. J. 65, 1; Auct. B. Alex. 33; Plin. Pan. 43, 1 sq.; Tac. A. 14, 31; Hor. S. 2, 5, 48; Juv. 3, 161; 9, 87:aliquem coheredem,
Tac. Agr. 43 fin.:aliquem exheredem,
to disinherit any one by will, Dig. 37, 4, 8, §§1 and 6: aliquem tutorem liberis suis,
to appoint as guardian by will, Cic. Clu. 14, 41:libertatem servo,
to bequeath to a slave his freedom, Dig. 29, 2, 71.—Of contracts, notes, drafts, etc.:pulchre scripsti: scitum syngraphum!
Plaut. As. 4, 1, 57: nummos, usuras, etc. (alicui), to give a note or bond for:scribit nummos,
id. ib. 2, 4, 34:sibi creditam pecuniam,
Dig. 26, 7, 9, § 7:genero usuras praestandas quasi ex dotis promissione,
ib. 4, 4, 17:lecta est cautio hujusmodi: Lutius Titius scripsi, me accepisse a Publio Maevio quindecim mutua numerata mihi de domo, etc.,
ib. 12, 1, 40: scribe decem (tabulas) a Nerio, give ten notes or bonds drawn up by the usurer Nerius, Hor. S. 2, 3, 69. scriptos expendere nummos, v. l. ap. Hor. Ep. 2, 1, 105 (Hold. cautos); cf. rescribo.—Hence, scriptum, i, n., something written, viz.,(Acc. to I.) A line; so only: duodecim scripta, a game played with colored stones (calculi) on a draught-board marked into spaces by twelve oblique lines: tibi concedo, quod in duodecim scriptis olim, ut calculum reducas, si te alicujus dati poenitet, Cic. Fragm. ap. Non. 170, 30; cf.:B.in lusu duodecim scriptorum cum prior calculum promovisset essetque victus, etc.,
Quint. 11, 2, 38;v. also scriptula, and Becker, Gall. 3, pp. 261 and 264 sq.: duodecim scriptis ludere,
Cic. de Or. 1, 50, 217.—(Acc. to II.) A written composition, writing, treatise, book, work, etc. (most freq. in plur.):2.ex scripto et sententiā controversia nascitur cum videtur scriptoris voluntas cum scripto ipso dissentire,
the writing, the written expression, Auct. Her. 1, 11, 19:incredibile dictu est, quam multi Graeci de harum valvarum pulchritudine scriptum reliquerunt,
have left something written concerning it, speak of it in their writings, Cic. Verr. 2, 4, 56, § 124; so Quint. 6, 1, 7; cf. in plur., Cic. Rep. 1, 22, 36:quod a Democrito et Platone in scriptis relictum esse dicunt,
id. de Or. 2, 46, 194:utinam exstarent illa carmina, quae multis saeculis ante suam aetatem in epulis esse cantata, in Originibus scriptum reliquit Cato!
id. Brut. 19, 75: ut ipsis scriptis non ea mandaremus, id. Off. 2, 1, 3:in quo libro scriptum hoc invenitur,
Quint. 1, 1, 15:Hortensius erat memoriā tantā, ut quae secum commentatus esset, ea sine scripto verbis eisdem redderet, quibus cogitavisset,
without notes, Cic. Brut. 88, 301; cf. on the contrary: de scripto dicere, to speak or read from a written paper:recitetur oratio, quae propter rei magnitudinem dicta de scripto est,
id. Planc. 30, 74; id. Phil. 10, 2, 5; id. Brut. 12, 46; id. Att. 4, 3, 3; id. Fam. 10, 13, 1:laudavit pater scripto meo,
in a speech composed by me, id. Q. Fr. 3, 8, 5:adire aliquem scripto,
Tac. H. 4, 39:cum eorum inventis scriptisque se oblectent,
writings, Cic. Rep. 1, 17, 28:ardeo cupiditate...nomen ut nostrum scriptis illustretur et celebretur tuis,
id. Fam. 5, 12, 1:scripta recitare,
Hor. S. 1, 4, 75:nosmet Lucili scripta legentes,
id. ib. 1, 10, 56:Graecorum Scripta optima,
id. Ep. 2, 1, 29:si non accipiet scriptum,
Ov. A. A. 1, 469:debueram scripto certior esse tuo,
id. H. 6, 4.—(Acc. to II. B. 1.) Scriptum legis, and simply scriptum, a written ordinance, a law:quam tu mihi ex ordine recita de legis scripto populi Romani auctionem,
Cic. Agr. 2, 18, 48:(Crassus) ita multa tum contra scriptum pro aequo et bono dixit, ut, etc.,
id. Brut. 39, 145; cf. id. Inv. 2, 46, 135; 2, 47, 138; cf.:(senatus) scripto illo istius sententiam dicere vetabatur,
rescript, id. Dom. 26, 69. -
77 segregatus
sē-grĕgo, āvi, ātum, 1 (in tmesi:I.seque gregari,
Lucr. 1, 452), v. a. [grex].To set apart or separate from the flock (very rare):II. A.oves segregatas (a capellis),
Phaedr. 3, 15, 3:mater Segregat egregiam subolem,
Nemes. Cyn. 156 sq.; cf.:Sicut pastor segregat oves ab haedis,
Vulg. Matt. 25, 32.—Lit., Lucr. 1, 452:B.exclusit illum a re publicā, distraxit, segregavit scelus ipsius,
Cic. Phil. 5, 11, 29:aliquem ab se,
Plaut. Capt. 3, 1, 10:non modo non segregandum a numero civium verum etiam adsciscendum,
Cic. Arch. 2, 4:aliquem ab aliquo,
Plaut. Mil. 4, 6, 17:ne abs te hanc segreges neu deseras,
Ter. And. 1, 5, 56:vulgus ab se,
id. Heaut. 2, 4, 6; id. Hec. 3, 5, 30; 5, 1, 26; 5, 2, 23; 5, 2, 30; cf.:se ab aliquo,
Quint. 1, 2, 20; Plin. 34, 2, 3, § 6; Stat. Th. 12, 184:aliquem e senatu,
Plaut. Most. 5, 1, 9: captivis productis segregatisque, separated (the allies and the Romans), Liv. 22, 58.—Trop., to separate, remove away from; to divide, etc. (syn.:sepono, sejungo, removeo): spes, opes auxiliaque ab aliquo,
Plaut. Capt. 3, 3, 2:ista feritas a communi tamquam humanitatis corpore segreganda est,
Cic. Off. 3, 6, 32; cf.:haec (eloquendi vis) nos a vitā immani et ferā segregavit,
Cic. N. D. 2, 59, 148:suspicionem et culpam ab se,
Plaut. Trin. 1, 2, 42; id. As. 4, 1, 29:virtutem a summo bono,
Cic. Fin. 3, 9, 30:civitatis causam a Polyarato,
Liv. 45, 22; cf.:publicam causam a privatorum culpā,
id. 45, 23:iambum et trochaeum frequentem segregat ab oratore Aristoteles,
Cic. de Or. 3, 47, 182:(beata vita) a comitatu pulcherrimo segregata,
id. Tusc. 5, 28, 80: cives ore obscena dicta segregent, Att. ap. Non. 357, 16, and 206, 2:sermonem,
i. e. to be silent, Plaut. Mil. 3, 1, 61; id. Poen. 1, 2, 136; cf.: ore obscena segregent, Att. ap. Non. 357, 13 (Trag. Rel. v. 511 Rib.):ut segregaret pugnam eorum (Curiatiorum),
divide, separate, Liv. 1, 25:a peccatoribus,
Vulg. Heb. 7, 26; to set apart for a special work, id. Rom. 1, 1; cf. id. Act. 13, 2.—Part.: sēgrĕgātus, a, um; comp. segregatior, more isolated, Rufin. Orig. Prin. 1, 1, 7. -
78 segrego
sē-grĕgo, āvi, ātum, 1 (in tmesi:I.seque gregari,
Lucr. 1, 452), v. a. [grex].To set apart or separate from the flock (very rare):II. A.oves segregatas (a capellis),
Phaedr. 3, 15, 3:mater Segregat egregiam subolem,
Nemes. Cyn. 156 sq.; cf.:Sicut pastor segregat oves ab haedis,
Vulg. Matt. 25, 32.—Lit., Lucr. 1, 452:B.exclusit illum a re publicā, distraxit, segregavit scelus ipsius,
Cic. Phil. 5, 11, 29:aliquem ab se,
Plaut. Capt. 3, 1, 10:non modo non segregandum a numero civium verum etiam adsciscendum,
Cic. Arch. 2, 4:aliquem ab aliquo,
Plaut. Mil. 4, 6, 17:ne abs te hanc segreges neu deseras,
Ter. And. 1, 5, 56:vulgus ab se,
id. Heaut. 2, 4, 6; id. Hec. 3, 5, 30; 5, 1, 26; 5, 2, 23; 5, 2, 30; cf.:se ab aliquo,
Quint. 1, 2, 20; Plin. 34, 2, 3, § 6; Stat. Th. 12, 184:aliquem e senatu,
Plaut. Most. 5, 1, 9: captivis productis segregatisque, separated (the allies and the Romans), Liv. 22, 58.—Trop., to separate, remove away from; to divide, etc. (syn.:sepono, sejungo, removeo): spes, opes auxiliaque ab aliquo,
Plaut. Capt. 3, 3, 2:ista feritas a communi tamquam humanitatis corpore segreganda est,
Cic. Off. 3, 6, 32; cf.:haec (eloquendi vis) nos a vitā immani et ferā segregavit,
Cic. N. D. 2, 59, 148:suspicionem et culpam ab se,
Plaut. Trin. 1, 2, 42; id. As. 4, 1, 29:virtutem a summo bono,
Cic. Fin. 3, 9, 30:civitatis causam a Polyarato,
Liv. 45, 22; cf.:publicam causam a privatorum culpā,
id. 45, 23:iambum et trochaeum frequentem segregat ab oratore Aristoteles,
Cic. de Or. 3, 47, 182:(beata vita) a comitatu pulcherrimo segregata,
id. Tusc. 5, 28, 80: cives ore obscena dicta segregent, Att. ap. Non. 357, 16, and 206, 2:sermonem,
i. e. to be silent, Plaut. Mil. 3, 1, 61; id. Poen. 1, 2, 136; cf.: ore obscena segregent, Att. ap. Non. 357, 13 (Trag. Rel. v. 511 Rib.):ut segregaret pugnam eorum (Curiatiorum),
divide, separate, Liv. 1, 25:a peccatoribus,
Vulg. Heb. 7, 26; to set apart for a special work, id. Rom. 1, 1; cf. id. Act. 13, 2.—Part.: sēgrĕgātus, a, um; comp. segregatior, more isolated, Rufin. Orig. Prin. 1, 1, 7. -
79 signum
signum, i, n. [perh. Sanscr. sag-, to cling to, adhere; cf. sigilla].I.In gen., a mark, token, sign, indication (very frequent in all styles and periods; cf.II.insigne): meo patri torulus inerit aureus Sub petaso: id signum Amphitruoni non erit,
Plaut. Am. prol. 145 sq.:ut eam (nutricem) adducam et signa ostendam haec, i. e. crepundia,
Ter. Eun. 4, 7, 38; 5, 3, 5:ut fures earum rerum, quas ceperunt, signa commutant, etc.,
Cic. Fin. 5, 25, 74; so (with notae) id. de Or. 2, 41, 174; id. Lael. 17, 62; cf.:omne probabile aut signum est aut credibile... Signum est, quod sub sensum aliquem cadit et quiddam significat, quod ex ipso profectum videtur, etc.,
id. Inv. 1, 30, 47 sq.:aut pecori signum aut numeros inpressit acervis,
Verg. G. 1, 263; cf.:servitii signum cervice gerens,
Ov. M. 3, 16:jaculo mihi vulnera fecit.—Signa vides: apparet adhuc vetus ecce cicatrix,
Ov. M. 12, 444:metam Constituit signum nautis pater, unde reverti Scirent, etc.,
Verg. A. 5, 130:scutum signi gratia positum,
Quint. 6, 3, 38:signa pedum,
tracks, prints, Ov. M. 4, 543;and simply signa,
Verg. A. 8, 212 al.:oculis mihi signum dedit, Ne se appellarem,
Plaut. Mil. 2, 1, 45:dare,
Ter. Eun. 4, 7, 11:dicere deos gallis signum dedisse cantandi,
Cic. Div. 2, 26, 57 al.:signa esse ad salutem,
Ter. And. 3, 2, 2:animi pudentis signum,
id. Heaut. 1, 1, 68:color pudoris signum,
id. And. 5, 3, 7:signa doloris ostendere,
Cic. de Or. 2, 45, 190:mortis dare,
Lucr. 6, 1182:timoris mittere,
to exhibit, display, Caes. B. C. 1, 71 et saep.—With obj.-clause:magnum hoc quoque signum est, dominam esse extra noxiam,
Ter. Heaut. 2, 3, 57; Nep. Att. 17, 2.—In predic. gen. with neutr. pron.: hoc est signi;ubi primum poterit, se illinc subducet,
Ter. Eun. 4, 1, 14:id erit signi me invitum facere, quod, etc.,
Cic. Rosc. Am. 30, 83; Auct. Her. 4, 5, 8; Cato, R. R. 38, 4; 88, 2:nil tamen est signi,
Lucr. 5, 918; cf.:quid signi?
Cic. Cael. 16, 38, 2.— Hence, a surname, epithet (rare):huic signum exercitus apposuit,
Vop. Am. 6; cf. Capitol. Gord. 4.—In partic.A.In milit. lang.1.The distinctive sign of a division of an army.a.A military standard, ensign, banner (including the aquila):(β).signifero interfecto, signo amisso,
Caes. B. G. 2, 25:ut neque signiferi viam, nec signa milites cernerent,
Liv. 33, 7:Hasdrubal ut procul signa legionum fulgentia vidit,
id. 28, 14; 22, 21; Col. 9, 9, 4:inter signa militaria,
Hor. Epod. 9, 15:cum unius signi militibus pergit ire,
Liv. 33, 1:signa militaria ex proelio relata,
Caes. B. C. 3, 99; so,militaria,
id. B. G. 7, 2; Plin. 33, 33, 19, § 58.—Hence the expressions: signa sequi,
to follow the standards, to march in military order, Sall. J. 80, 2; Liv. 24, 48, 11:signa subsequi,
to keep in order of battle, Caes. B. G. 4, 26:signa observare,
Sall. J. 51, 1:signa servare,
Liv. 8, 34, 10; Veg. Mil. 1, 9:ab signis discedere,
to desert the standards, leave the ranks, Caes. B. G. 5, 16; 5, 33 fin.; id. B. C. 1, 44; Liv. 25, 20 al.; cf.:ab ordinibus signisque discedere,
Front. Strat. 1, 5, 3:signa relinquere,
to desert, Sall. C. 9, 4; Liv. 5, 6 al.:signa deserere,
Liv. 8, 34, 9: signa ferre, i. e. to break up the camp, Caes. B. G. 1, 39 fin.; 1, 40; Liv. 2, 49, 3; 10, 5 al.;for which: movere signa,
id. 1, 14, 9; 27, 2, 12; Verg. G. 3, 236; and:tollere,
Vell. 2, 61, 2; Auct. B. Alex. 57, 1;but: ferte signa in hostem,
attack, Liv. 9, 23, 13:signa constituere,
to halt, Caes. B. G. 7, 47; cf.:infestis contra hostes signis constiterunt,
id. ib. 7, 51:signa proferre,
to advance, Liv. 4, 32, 10: signa convertere, to wheel, turn, or face about, Caes. B. G. 1, 25 fin.; 2, 26: Liv. 8, 11; 2, 14; 4, 29; for which, [p. 1698] vertere signa, id. 9, 35:signa inferre (in aliquem),
to advance to the attack, make an assault, Caes. B. G. 1, 25 fin.; 2, 26; 7, 67; id. B. C. 2, 42; Cic. Phil. 5, 8, 23; Sall. J. 56, 5; Liv. 2, 53; 9, 27; 44, 12 al; cf.:signa conferre cum aliquo,
to engage with, engage in close fight, Cic. Att. 7, 5, 5; id. Pis. 21, 49;and cf.: collatis signis pugnare, superare aliquem, etc.,
Plaut. Cas. 2, 5, 44; Liv. 1, 33; 2, 50; Cic. Imp. Pomp. 23, 66; but conferre signa also means simply to bring the standards together (to one place), Caes. B. G. 7, 2; 2, 25; Liv. 37, 21:signa in laevum cornu confert,
concentrates his troops, id. 7, 15, 4:signa transferre,
to desert, Caes. B. C. 1, 24: signa convellere, to take up the standards, which had been fixed in the ground, Liv. 3, 7, 3; 3, 54, 10; 5, 37, 4; so,vellere signa,
id. 3, 50, 11; Verg. G. 4, 108:revellere signa,
Luc. 7, 77; cf.:signa figere,
to encamp, Amm. 27, 10, 9:defigere signa,
Sil. 8, 625:sub signis ducere legiones, ire, esse, etc.,
together, in order, in rank and file, Plaut. Ps. 2, 4, 71 (with ordine); Cic. Att. 16, 8, 2; Liv. 3, 51; Tac. H. 2, 14:signa hostium turbare,
to throw into disorder, Liv. 9, 73:ante signa,
before the army, id. 5, 18; 6, 7; 7, 16:post signa,
id. 2, 49.—Transf., in gen.:b.infestis prope signis inferuntur Galli in Fonteium,
Cic. Font. 20, 44 (16, 34).—Esp., the standard or ensign of single cohorts and maniples (opp. aquila, the standard of the entire legion):(β).cum fasces, cum tubas, cum signa militaria, cum aquilam illam argenteam... scirem esse praemissam,
Cic. Cat. 2, 6, 13; Galb. ap. Cic. Fam. 10, 30, 5; Suet. Calig. 14 fin. Oud.; Tac. A. 1, 18; id. H. 2, 29 fin.; Plin. 13, 3, 4, § 23; Luc. 1, 6; 1, 224 al. (cf. aquila, 2.):manipulos exercitus minimas manus quae unum sequuntur signum,
Varr. L. L. 5, § 88 Müll.—Meton., a cohort, a maniple:2.octo cohortes in fronte constituit, reliquarum signa in subsidio artius collocat,
Sall. C. 59, 2; Liv. 8, 9; 25, 23 fin.; 33, 1; 27, 14; 28, 14; Auct. B. Hisp. 18, 3.—A sign, signal; a watchword, password, given by a wind-instrument, by the tessera, or otherwise:B.signum tubā dare,
Caes. B. G. 2, 20; 7, 81:proelii committendi dare,
id. ib. 2, 21:recipiendi dare,
id. ib. 7, 52:receptui dare,
Liv. 4, 31; 26, 45; 3, 22; cf. Cic. Rep. 1, 2, 3:signum dare ut, etc.,
Liv. 2, 20; 4, 39:proelii exposcere,
Caes. B. G. 7, 19:concinere,
id. B. C. 3, 92 fin.; Liv. 30, 5; cf. Tac. A. 1, 68:canere,
Sall. C. 59, 1; id. J. 99, 1; Liv. 1, 1; 4, 31; 27, 47; Cic. Rep. 1, 3, 3 al. (v. cano).—For the chariot race:signum mittendis quadrigis dare,
Liv. 8, 40, 3: signum mittere, Enn. ap. Cic. Div. 1, 48, 107: signo Felicitatis dato, the word, watchword, Felicitas, Auct. B. Afr. 83:signum petere,
Suet. Calig. 56; id. Claud. 42; id. Ner. 9; cf.:it bello tessera signum,
Verg. A. 7, 637.— Transf.:tu illam (virtutem) jubes signum petere,
i. e. to be in subjection, Sen. Ben. 4, 2, 2.—A sign or token of any thing to come; a prognostic, symptom (cf.:C.portentum, indicium): ipse et equus ejus repente concidit: nec eam rem habuit religioni, objecto signo, ut peritis videbatur, ne committeret proelium,
Cic. Div. 1, 35, 77:medici signa quaedam habent ex venis et ex spiritu aegroti,
id. ib. 2, 70, 145; cf. Verg. G. 3, 440; 3, 503; 4, 253; Cels. 2, 3:prospera signa dare,
Ov. H. 18 (19), 152.—An image, as a work of art; a figure, statue, picture, etc. (syn.: effigies, imago, simulacrum);D.inerant (classi) signa expressa, Titani quomodo, etc.,
Naev. 2, 13: statuas deorum, exempla earum facierum, s gna domi pro supellectile statuere, Cato ap. Prisc. p. 782 P.:signum pictum in pariete,
Plaut. Merc. 2, 2, 44:signum in fano,
id. Rud. 2, 7, 2:aëna signa,
Lucr. 1, 318:ante signum Jovis Statoris concidit,
Cic. Div. 1, 35, 77:signum aeneum, marmoreum, eburneum,
id. Verr. 2, 4, 1, § 1; cf. id. Off. 1, 41, 147; Hor. Ep. 2, 1, 248:cratera impressum signis,
Verg. A. 5, 536; 5, 267; 9, 263:(vestis) auro signisque ingentibus apta,
Lucr. 5, 1428:ex ornatis aedibus per aulaea et signa,
Sall. H. 2, 23, 2 Dietsch:pallam signis auroque rigentem,
Verg. A. 1, 648:e Pario formatum marmore signum,
Ov. M. 3, 419; cf. id. ib. 5, 183;12, 398: statuas, signa, picturas commendet,
Plin. Ep. 1, 20, 5.—An image or device on a seal-ring; a seal, signet: ostendi tabellas Lentulo, et quaesivi, cognosceretne signum. Annuit. Est vero, inquam, notum signum, imago avi tui, etc., Cic. Cat. 3, 5, 10:E.(patera) in cistulā obsignata signo est,
Plaut. Am. 1, 1, 265; cf. Cic. Verr. 2, 1, 45, § 117:tabulae maximae signis hominum nobilium consignantur,
id. Quint. 6, 25:imprimat his signa tabellis,
Hor. S. 2, 6, 38:litterae integris signis praetoribus traduntur,
Cic. Cat. 3, 3, 6; Sall. C. 47, 3:signo laeso non insanire lagenae,
Hor. Ep. 2, 2, 134:volumen sub signo habere,
to have under seal, Cic. Att. 9, 10, 4; cf.:sub signo claustrisque rei publicae positum vectigal,
id. Agr. 1, 7, 21:nec pacta conventaque inpressis signis custodirentur,
Sen. Ben. 3, 15, 1:cum sol duodena peregit signa,
Ov. M. 13, 618.—A sign in the heavens, a constellation (cf. sidus):F.caeli subter labentia signa,
Lucr. 1, 2:loca caelio Omnia, dispositis signis ornata,
id. 5, 695:signorum ortus et obitus,
Cic. Inv. 1, 34, 59:signis omnibus ad idem principium stellisque revocatis,
id. Rep. 6, 22, 24:in signo leonis,
id. Div. 1, 53, 121:signorum obitus speculari et ortus,
Verg. G. 1, 257; id. A. 7, 138:signum pluviale Capellae,
Ov. F. 5, 113:ponemusque suos ad vaga signa dies,
id. ib. 1, 310:nox caelo diffundere signa parabat,
Hor. S. 1, 5, 10; cf. id. C. 2, 8, 11.—Miraculous works (eccl. Lat.), Vulg. Dan. 3, 99; id. Matt. 24, 24; id. Joan. 2, 11 et saep. -
80 studiosi
stŭdĭōsus, a, um, adj. [studium], eager, zealous, assiduous, anxious after any thing, fond or studious of any thing.I.In gen.(α).With gen. (most freq.):(β).venandi aut pilae studiosi,
Cic. Lael. 20, 74:nemorum caedisque ferinae,
Ov. M. 7, 675:placendi,
id. A. A. 3, 423:culinae aut Veneris,
Hor. S. 2, 5, 80:florum,
id. C. 3, 27, 29:dicendi,
Cic. de Or. 1, 59, 251; Quint. 2, 13, 1:eloquentiae,
id. 5, 10, 122:summe omnium doctrinarum,
Cic. Fam. 4, 3, 3:musices,
Quint. 1, 10, 12:sapientiae,
id. 3, prooem. § 2;12, 1, 19: sermonis,
id. 10, 1, 114:juris,
occupied with, studious of, the law, Suet. Ner. 32.— Comp.:ille restituendi mei quam retinendi studiosior,
Cic. Att. 8, 3, 3.— Sup.:munditiarum lautitiarumque studiosissimus,
Suet. Caes. 46:aleae,
Aur. Vict. Epit. 1.—With dat.:* (γ).nisi adulterio, studiosus rei nulli aliae,
Plaut. Mil. 3, 1, 206:armorum quam conviviorum apparatibus studiosior,
Just. 9, 8, 4.—With ad:(δ).studiosiores ad opus,
Varr. R. R. 1, 17, 7.—With in:(ε).in argento,
Petr. 52, 1.—Absol.:II.homo valde studiosus ac diligens,
Cic. Ac. 2, 31, 98:putavi mihi suscipiendum laborem utilem studiosis,
id. Opt. Gen. 5, 13:aliquid studioso animo inchoare,
Plin. Ep. 6, 16, 9.—In partic.A.Zealous for any one, i. e. partial, friendly, attached, devoted to him (class.; esp. freq. in Cic.): omnem omnibus studiosis ac fautoribus illius victoriae parrêsian eripui, Cic. Att. 1, 16, 8:B.mei studiosos habeo Dyrrhachinos,
id. ib. 3, 22, 4:sui,
id. Brut. 16, 64:nobilitatis,
id. Ac. 2, 40, 125:studiosa Pectora,
Ov. Tr. 4, 10, 91.— Comp.:studiosior alterius partis,
Suet. Tib. 11 med.:te studiosiorem in me colendo fore,
Cic. Fam. 5, 19, 1.— Sup.:hunc cum ejus studiosissimo Pammene,
Cic. Or. 30, 105:existimationis meae studiosissimus,
id. Verr. 2, 2, 47, § 117:studiosissimum Platonis auditorem fuisse,
Tac. Or. 32.—Devoted to study or learning, learned, studious (not anteAug.; in Cic. always with gen.: litterarum, doctrinarum, etc.; v. supra, I. a, and cf. studeo, II. B.):quid studiosa cohors operum struit?
Hor. Ep. 1, 3, 6:ipse est studiosus, litteratus, etiam disertus,
Plin. Ep. 6, 26, 1:juvenis studiosus alioquin,
Quint. 10, 3, 32.— Transf., of things:studiosa disputatio,
a learned disputation, Quint. 11, 1, 70:otium,
Plin. Ep. 1, 22, 11.— Plur. subst.: stŭdĭōsi, ōrum, m., studious men, the learned, students, Cic. Opt. Gen. 5, 13; Quint. 2, 10, 5; 10, 1, 45; Plin. Ep. 4, 13, 11; 4, 28, 2.—Also, sing.: Stŭdĭōsus, i, m., The Student, the title of a work of the elder Pliny, Plin. Ep. 3, 5, 5.—Hence, adv.: stŭ-dĭōsē, eagerly, zealously, anxiously, carefully, studiously (freq. and class.):texentem telam studiose offendimus,
Ter. Heaut. 2, 3, 44:cum studiose pila luderet,
Cic. de Or. 2, 62, 253:libenter studioseque audire,
id. Div. in Caecil. 12, 39; cf. Tac. Or. 2:aliquid studiose diligenterque curare,
Cic. Att. 16, 16, A, §7: studiose discunt, diligenter docentur,
id. Q. Fr. 3, 3, 1:aliquid investigare,
id. Rep. 1, 11, 17:studiose cavendum est,
id. Lael. 26, 99.— Comp.:ego cum antea studiose commendabam Marcilium, tum multo nunc studiosius, quod, etc.,
Cic. Fam. 13, 54; Quint. 3, 1, 15; 3, 6, 61; Ov. M. 5, 578; Nep. Ages. 3, 2; Col. 8, 11, 2; Just. 43, 3, 5 al.— Sup.:aliquid studiosissime quaerere,
Cic. Rep. 1, 10, 15; id. Off. 3, 28, 101; Plin. Ep. 4, 26, 1; Suet. Calig. 54; id. Aug. 45.
См. также в других словарях:
bunk off work — ˌbunk ˈoff | ˌbunk off ˈschool/ˈwork derived (BrE, informal) to stay away from school or work when you should be there; to leave school or work early Syn: ↑skive, Syn: ↑ … Useful english dictionary
knock off (work) — in. to quit work, for the day or for a break. □ What time do you knock off work? □ I knock off about five thirty … Dictionary of American slang and colloquial expressions
work — ► NOUN 1) activity involving mental or physical effort done in order to achieve a result. 2) such activity as a means of earning income. 3) a task or tasks to be undertaken. 4) a thing or things done or made; the result of an action. 5) (works)… … English terms dictionary
work — work1 W1S1 [wə:k US wə:rk] v ▬▬▬▬▬▬▬ 1¦(do a job for money)¦ 2¦(do your job)¦ 3¦(help)¦ 4¦(do an activity)¦ 5¦(try to achieve something)¦ 6¦(machine/equipment)¦ 7¦(be effective/successful)¦ 8¦(have an effect)¦ 9¦(art/style/literature)¦ … Dictionary of contemporary English
work — I (New American Roget s College Thesaurus) n. job, occupation, calling, trade, profession; task, stint, employment; drudgery, toil, moil, grind, routine; function; craftsmanship, workmanship; arts and crafts, craft, handicraft; opus, production,… … English dictionary for students
work — {{Roman}}I.{{/Roman}} noun 1 effort/product of effort ADJECTIVE ▪ hard ▪ It s hard work trying to get him to do a few things for himself. ▪ It doesn t require skill it s a matter of sheer hard work. ▪ arduous, back breakin … Collocations dictionary
off — off1 [ ɔf, af ] function word *** Off can be used in the following ways: as an adverb: He waved and drove off. She took her coat off and hung it up. My house is a long way off. as a preposition: She got off the bus at the next stop. Keep off the… … Usage of the words and phrases in modern English
off — I UK [ɒf] / US [ɔf] / US [ɑf] adjective, adverb, preposition *** Summary: Off can be used in the following ways: as an adverb: He waved and drove off. ♦ She took her coat off and hung it up. ♦ My house is a long way off. as a preposition: She got … English dictionary
work one's butt off — verb To work very hard or to excess. Syn: work ones ass off, work ones arse off, work ones cunt off, work ones tail off, work ones head off See Also: talk someones ear off … Wiktionary
off — ♦ (The preposition is pronounced [[t]ɒf, AM ɔːf[/t]]. The adverb is pronounced [[t]ɒ̱f, AM ɔ͟ːf[/t]]) 1) PREP If something is taken off something else or moves off it, it is no longer touching that thing. He took his feet off the desk... I took… … English dictionary
work */*/*/ — I UK [wɜː(r)k] / US [wɜrk] verb Word forms work : present tense I/you/we/they work he/she/it works present participle working past tense worked past participle worked 1) [intransitive] to spend time trying to achieve something, especially when… … English dictionary